Kanoroute Nieuwkoopse Plassen bij Nieuwkoop (rood), (Zuid-Holland)
Lengte route:
8,5 km
Tussen Woerden en Alphen a/d Rijn ligt bij Nieuwkoop een prachtig moerasgebied met de grootste kolonie purperreigers van Nederland, grote rietvelden, indrukwekkende varens en bijzondere begroeiing. Per kano kun je dit gebied zelf verkennen.
Kanoën op de Nieuwkoopse Plassen
Huur een kano en verken het natuurgebied de Nieuwkoopse Plassen vanaf het water. Het is een prachtig gevarieerd moerasgebied van 2000 hectare in het Groene Hart van Holland. Behalve enkele grotere en diverse kleinere plassen tref je er een wirwar van rietlanden, hooilanden, bosjes en sloten aan.
De afwisseling en de weldadige rust die in bepaalde delen behouden is, zorgen ervoor dat een groot aantal planten en dieren zich thuisvoelt in het Nieuwkoopse plassengebied. Je maakt hier kennis met de kolonie purperreigers, die 130 paar telt. Andere bijzondere vogels die hier broeden zijn onder meer de zwarte stern, roerdomp en bruine kiekendief.
In de winter zijn de rustige delen van belang voor overwinterende eendensoorten, zoals smienten. Voor de plantenliefhebbers zijn de Nieuwkoopse Plassen ook de moeite waard. In het vroege voorjaar zijn het de dotterbloemen en koekoeksbloemen die de riet- en hooilanden kleur geven. Iets later zorgen rietorchis en waterlelies voor prachtige plaatjes.
Meer kanoroutes in Zuid-Holland
De afwisseling en de weldadige rust die in bepaalde delen behouden is, zorgen ervoor dat een groot aantal planten en dieren zich thuisvoelt in het Nieuwkoopse plassengebied. Je maakt hier kennis met de kolonie purperreigers, die 130 paar telt. Andere bijzondere vogels die hier broeden zijn onder meer de zwarte stern, roerdomp en bruine kiekendief.
In de winter zijn de rustige delen van belang voor overwinterende eendensoorten, zoals smienten. Voor de plantenliefhebbers zijn de Nieuwkoopse Plassen ook de moeite waard. In het vroege voorjaar zijn het de dotterbloemen en koekoeksbloemen die de riet- en hooilanden kleur geven. Iets later zorgen rietorchis en waterlelies voor prachtige plaatjes.
Meer kanoroutes in Zuid-Holland
De kanoroute
(De nummers komen overeen met de nummers op de kaart.)
De kanoroute start bij de loswal bij de rooms-katholieke kerk aan de Simon van Capelweg in Noorden (tegenover kanoverhuurbedrijf Nikano). De kanoroute is aangegeven met palen waarop een rood kanootje staat; en duurt drie tot vier uur.
De kanoroute start bij de loswal bij de rooms-katholieke kerk aan de Simon van Capelweg in Noorden (tegenover kanoverhuurbedrijf Nikano). De kanoroute is aangegeven met palen waarop een rood kanootje staat; en duurt drie tot vier uur.
Wat is er tijdens het kanoën te zien?
1. Op weg
Vanaf de loswal in Noorden vaar je de Vlietsloot in. Bordje (1) volgt na 500 meter. Bij nummer (2) rechtsaf tussen een paar eilandjes door richting (3).
4. Vervening
Aan deze met stroken land onderbroken plas De Poelkamp is nog enigszins te zien hoe het Nieuwkoopse plassengebied is gevormd onder invloed van de vervening. Om turf te winnen zijn brede stroken uitgebaggerd, de petgaten. Daartussen lagen smalle stroken land waar de bagger te drogen werd gelegd tot turf. Deze legakkers zijn later gedeeltelijk weggeslagen door de golven, waardoor het veel grilliger waterland dat je hier ziet, is ontstaan.
Het is nu een van de mooiste stukken van het gebied. Vooral in de zomer als de waterlelies er uitbundig bloeien. Onder water groeit uitbundig groot nimfkruid, een zeldzame waterplant.
De rechteroever aanhouden naar de smalle doorvaart bij (4).
Het is nu een van de mooiste stukken van het gebied. Vooral in de zomer als de waterlelies er uitbundig bloeien. Onder water groeit uitbundig groot nimfkruid, een zeldzame waterplant.
De rechteroever aanhouden naar de smalle doorvaart bij (4).
5. Verlanding
Terwijl aan de ene kant land verdween door de vervening, is aan de andere kant ook weer overal land teruggekomen door de verlanding. Dat is het natuurlijke proces waarbij ondiep water langzaam maar zeker dichtgroeit met planten. Vaak gaat dat in een vaste opeenvolging. Als eerste vormen waterplanten een slappe, drijvende laag. Vervolgens maken riet en andere planten met taaie wortels de drijvende bodem een stuk steviger. Daarop kan dan weer elzen- of berkenbos groeien, waardoor het uiteindelijk vaste grond wordt.
Op de brede kruising bij (5) rechtsaf. Bij de aanlegplaats Schepegaten kun je even uitstappen of van het toilet gebruik maken. Daarna links aanhouden naar (6), waar je de sloot in vaart.
Op de brede kruising bij (5) rechtsaf. Bij de aanlegplaats Schepegaten kun je even uitstappen of van het toilet gebruik maken. Daarna links aanhouden naar (6), waar je de sloot in vaart.
6. Rietland
Bij (7) rechtsaf. Hier is de kanoaanlegplaats Meesloot.
De Meesloot vormt gedeeltelijk de grens tussen weiland (links) en rietland (rechts). Het land waar nu koeien grazen is nooit afgegraven. Het veen in de bodem was niet geschikt - te dun en te kleiig - om er turf van te maken. Het rietveld rechts wordt door rietsnijders in stand gehouden. Een rietveld kan alleen maar blijven bestaan als het geregeld gemaaid wordt, anders wordt het snel overwoekerd door struiken en bomen.
Tot tevredenheid van Natuurmonumenten oogsten rietsnijders hier nog steeds riet van prima kwaliteit, dat verkocht kan worden om daken mee te dekken. Het snijden gebeurt in de winter als de goudgele rietstengels hun blad verloren hebben. Verder langs (8) door een kronkelig deel van de Meesloot.
De Meesloot vormt gedeeltelijk de grens tussen weiland (links) en rietland (rechts). Het land waar nu koeien grazen is nooit afgegraven. Het veen in de bodem was niet geschikt - te dun en te kleiig - om er turf van te maken. Het rietveld rechts wordt door rietsnijders in stand gehouden. Een rietveld kan alleen maar blijven bestaan als het geregeld gemaaid wordt, anders wordt het snel overwoekerd door struiken en bomen.
Tot tevredenheid van Natuurmonumenten oogsten rietsnijders hier nog steeds riet van prima kwaliteit, dat verkocht kan worden om daken mee te dekken. Het snijden gebeurt in de winter als de goudgele rietstengels hun blad verloren hebben. Verder langs (8) door een kronkelig deel van de Meesloot.
7. Rustgebied
Je vaart weer midden door het verveningsgebied. Naast rietland is hier ook veel hooiland, waar behalve allerlei grassen ook veel mossen groeien en planten als zonnedauw, groenknolorchis, veenmosorchis, welriekende nachtorchis en rietorchis.
Plaatselijk staat er zelfs dopheide en gagel. Een opmerkelijke vogel van de riet- en hooilanden is de wulp. Om de wulp en de vele andere vogels die hier broeden rust te gunnen is dit gebied grotendeels afgesloten. Alleen de kanoroute is opengesteld voor bezoekers.
Bij (9) links aanhouden en bij (10) rechtsaf.
Plaatselijk staat er zelfs dopheide en gagel. Een opmerkelijke vogel van de riet- en hooilanden is de wulp. Om de wulp en de vele andere vogels die hier broeden rust te gunnen is dit gebied grotendeels afgesloten. Alleen de kanoroute is opengesteld voor bezoekers.
Bij (9) links aanhouden en bij (10) rechtsaf.
11. Purperreiger
Vlak bij bordje (11) is de kanoaanlegplaats Koeiensloot. De Meesloot vervolgen tot (12).
Tussen (11) en (12) heb je een redelijke kans om een overvliegende purperreiger te zien. Deze zeldzame vogels nestelen vanaf april in het struikgewas aan de rechterkant (tussen de Meesloot en de Noordeindplas). Regelmatig vliegen ze dan naar de weilanden aan de linkerkant om daar in de slootjes op vissen, kikkers en waterinsecten te jagen. De schuwe purperreiger is te onderscheiden van de veel algemenere blauwe reiger door het kleinere formaat en de kastanjebruine kleur op kop, hals en vleugels. Goed opletten!
Tussen (11) en (12) heb je een redelijke kans om een overvliegende purperreiger te zien. Deze zeldzame vogels nestelen vanaf april in het struikgewas aan de rechterkant (tussen de Meesloot en de Noordeindplas). Regelmatig vliegen ze dan naar de weilanden aan de linkerkant om daar in de slootjes op vissen, kikkers en waterinsecten te jagen. De schuwe purperreiger is te onderscheiden van de veel algemenere blauwe reiger door het kleinere formaat en de kastanjebruine kleur op kop, hals en vleugels. Goed opletten!
12.
Bij (12) rechtsaf de smalle sloot in. Deze sloot maakt ook deel uit van een andere kanoroute (geel gemarkeerd). Waar de sloot breder wordt houd je rechts aan naar (13). De rechteroever blijven volgen langs (14), aanlegplaats Machinesloot (met toilet), (15) en (16).
De Noordeinderplas is ontstaan door een samenspel van golfslag en te wilde vervening. De kracht van het water zul je al snel ondervinden als je hier met een behoorlijke (zuid-)westenwind vaart. Ten noorden van Nieuwkoop en Noorden was door de turfwinningen een nog veel grotere en dreigender veenplas ontstaan, maar die is rond 1800 drooggelegd tot de Polder Nieuwkoop. Op het open water van de Noorderplas kun je nog volop genieten van watervogels zoals eenden, meerkoeten, futen en aalscholvers.
De Noordeinderplas is ontstaan door een samenspel van golfslag en te wilde vervening. De kracht van het water zul je al snel ondervinden als je hier met een behoorlijke (zuid-)westenwind vaart. Ten noorden van Nieuwkoop en Noorden was door de turfwinningen een nog veel grotere en dreigender veenplas ontstaan, maar die is rond 1800 drooggelegd tot de Polder Nieuwkoop. Op het open water van de Noorderplas kun je nog volop genieten van watervogels zoals eenden, meerkoeten, futen en aalscholvers.
16.
Na (16) de oever blijven volgen naar rechts. Bij (17) links afbuigen naar (18) en vandaar de sloot in. Na een flauwe bocht bij (19) rechtsaf. Aan het einde bij (20) rechts en bij (21) links.
21. Rietzangers en orchideeën
Dit is een geschikte sloot om rietplanten en -dieren te zien. Even stilhouden kan geen kwaad, want vele rietvogels zitten goed verscholen in de weelderig begroeide oevers. Hun zang is de duidelijkste aanwijzing om ze te vinden. De karekiet bijvoorbeeld met zijn luidruchtige karre-kiet-karre-kietzang of de snor met zijn snorrende trillers. De vele planten die in het rietland bloeien, laten zich wat makkelijker bekijken. Een heel opvallende is de rietorchis die rond juni bloeit.
22.
Na (22) en (23) kom je bij (24) weer op de Vlietsloot. Nu linksaf, terug naar de loswal in Noorden.
Hoe is de kanoroute te bereiken?
Met het openbaar vervoer
Noorden is te bereiken met een bus vanaf de NS-stations Leiden, Woerden of Alphen aan den Rijn. Bel voor de actuele dienstregeling van het openbaar vervoer (0900) 9292 of check www.9292ov.nl met het adres: Simon van Capelweg 111 in Noorden.
Met de auto
Noorden is te bereiken vanaf Woerden (via Zegveld en Woerdense Verlaat), Breukelen (via Kockengen en Woerdense Verlaat) en Alphen aan den Rijn (via Aarlanderveen en Nieuwkoop). Gebruik het adres: Simon van Capelweg 111 in Noorden.
Colofon
Tekst: Frits Vaandrager
Productie: Buro Kloeg, Bunnik
Productie: Buro Kloeg, Bunnik
Adressen
VVV Woerden
Meulmansweg 27
3441 AT Woerden
Tel. 0348-414474
Email: info@vvvwoerden.nl
www.vvvwoerden.nl
VVV Nieuwkoop
Noordenseweg 23a
2421 XW Nieuwkoop
Tel: (0172) 57 11 20
Email: info@vvv-nieuwkoop.nl
www.vvv-nieuwkoop.nl
Kanoverhuur
J. Tijsterman en zonen
www.tijstermanboten.nl
Nikano
www.nikano.nl
Natuurmonumenten Ledenservice
T (035) 655 99 11
Meulmansweg 27
3441 AT Woerden
Tel. 0348-414474
Email: info@vvvwoerden.nl
www.vvvwoerden.nl
VVV Nieuwkoop
Noordenseweg 23a
2421 XW Nieuwkoop
Tel: (0172) 57 11 20
Email: info@vvv-nieuwkoop.nl
www.vvv-nieuwkoop.nl
Kanoverhuur
J. Tijsterman en zonen
www.tijstermanboten.nl
Nikano
www.nikano.nl
Natuurmonumenten Ledenservice
T (035) 655 99 11
- Wilt u hierop reageren? Log dan eerst in of maak een Natuurmonumenten account aan.
In het kort
Route
Aangegeven met palen waarop een rood kanootje staat; lengte 8,5 km, duur drie tot vier uur.
Startpunt
De loswal bij de rooms-katholieke kerk aan de Simon van Capelweg in Noorden (tegenover kanoverhuurbedrijf Nikano)
Beste seizoen
Voorjaar voor broedvogels, zomer voor bloeiende orchideeën.
Horeca
In Noorden zijn diverse horeca-gelegenheden, verder langs de route niet!
Regels
De kanoroute is vrij toegankelijk voor kano’s en roeiboten. Buiten de route zijn enkele sloten tijdelijk of het gehele jaar afgesloten in verband met de rust voor de vogels; het land in het natuurgebied is uitsluitend toegankelijk op de speciale aanlegplaatsen.
Diversen
Vanwege de smalle doorgangen is deze route minder geschikt voor roeiboten. Houdt u rekening met de rietschippers: zij kunnen u nauwelijks zien. Ga dus goed aan de kant!
