Wandelroute Korenburgerveen, vlakbij Winterswijk
Lengte route:
4,5 km
Zin in een bijzondere wandeling? De wandelroute Korenburgerveen loopt door een hoogveengebied ten noordwesten van Winterswijk. Hier vind je bijzondere vogels, zoogdieren, amfibieën en reptielen en ook zeldzame vlinders.
Wandelen over het Korenburgerveen, vlakbij Winterswijk
De wandelroute Korenburgerveen bij Winterswijk voert over een restant van een moerasgebied dat zich ooit uitstrekte over een groot deel van de Achterhoek en het aangrenzende Duitsland. Vanaf de Middeleeuwen tot in de twintigste eeuw gebruikten de mensen turf als brandstof. De meeste veengebieden zijn daarvoor ontwaterd en afgegraven, zo ook grote delen van het Korenburgerveen.
Ontdek tijdens het wandelen onder meer de kleine bonte specht en havik, wezel, ringslang en de heikikker. Langs de wandelroute kan je in het voorjaar de duizenden blauwgekleurde mannetjes heikikkers horen kwaken.
Naast veenmos en wollegras groeit hier ook lavendelheide. De veendijken waarlangs je wandelt, zijn begroeid met koningsvaren, gagel en rijsbes. Het zogenoemde blauwgrasland dankt zijn naam aan de blauwe zegge die er groeit.
Meer wandelroutes in Gelderland
De wandelroute
De wandeling is gemarkeerd met palen met rode koppen en loopt tegen de richting van de klok in.
De wandelroute start op het parkeerterrein aan de Arrasveldweg.
Wat is er tijdens het wandelen te zien?
1. Op Weg
Deze wandelroute volgt het Meddose Veenpad. In het Korenburgerveen (het Meddose Veen is onderdeel ervan) is slechts op kleine schaal veen gewonnen. Er komt nog levend hoogveen voor. Toch ging het hier lange tijd niet goed. Niet alleen verdroogde het veen, maar het raakte ook ‘overbemest’. Het water uit de omringende landbouwgebieden stroomde het hoogveen in.
Gelukkig ligt het veen geïsoleerd in een kom. Daardoor kon Natuurmonumenten samen met anderen maatregelen nemen om de achteruitgang te stoppen. Dat kon overigens alleen dankzij subsidie van de EU (LIFE) en de overheid (OBN).
Gelukkig ligt het veen geïsoleerd in een kom. Daardoor kon Natuurmonumenten samen met anderen maatregelen nemen om de achteruitgang te stoppen. Dat kon overigens alleen dankzij subsidie van de EU (LIFE) en de overheid (OBN).
2. Mest
In het veen zijn damwanden geplaatst zodat het water blijft staan. Ook de ongewenste bemesting van buitenaf is sterk verminderd. De landbouwgronden op de rand van de kom worden niet langer intensief gebruikt waardoor er minder meststoffen de veenkom inspoelen. Een landbouwsloot is verlegd zodat deze niet meer op het veen loost.
3. Nieuw veen
Langs de wandeling door het Meddose Veen zul je nieuw hoogveen zien. Er was nog slechts enkele tientallen vierkante meters, dus aangroei is zeer welkom. Ook lavendelhei en moeraswolfsklauw zijn weer te zien.
Natuurmonumenten hoopt in de toekomst ook vogels als roerdomp en kwartelkoning te begroeten.
Natuurmonumenten hoopt in de toekomst ook vogels als roerdomp en kwartelkoning te begroeten.
4. Stuifzand
De wandeling begint in een bos dat is aangeplant op voormalig stuifzand. De grond is zanderig en dus voedselarm. Er wilde vroeger slechts heide op groeien. Door overbeweiding en afplaggen, verdween de hei en ontstond stuifzand.
5. Verleden
Omdat stuifzand niets opbrengt werden een eeuw geleden eiken en grove dennen aangeplant. Aan de heuveltjes én de jeneverbessen - een echte stuifzandplant - is het stuifzandverleden nog af te lezen.
6. Spoor
Het fietspad loopt merkwaardig kaarsrecht. Het is aangelegd op het vroegere tracé van de spoorlijn Winterswijk/Groenlo. Je wandelt hier op de rand van de kom waarin het veen ligt.
7. Op de rand
De weilanden links zijn, omdat ze op de rand van die kom liggen, niet langer als landbouwgrond in gebruik. Natuurmonumenten hoopt deze graslanden tot natuurgebied te mogen omvormen. Buizerds en haviken kun je nu al boven het veld zien.
8. Bomen
Je kijkt uit over het Meddose Veen. Nog geen eeuw geleden was het gebied helemaal open. Door verdroging én omdat het gebied niet werd ‘gebruikt’, groeide het dicht met bomen. Dat verandert nu. Het Meddose Veen is immers weer veel natter en veel bomen kunnen daar niet tegen. Ze vallen om.
9. Veendijk
Je wandelt nu op een oude veendijk. Links en rechts is vroeger veen gewonnen. Het dijkje is blijven liggen. In de schrale nattigheid bloeit zomers veenpluis en eenjarig wollegras.
10. Heide
Dopheide gedijt op schrale grond. Heide hoort dus bij hoogveen. Ook de heide was door vermesting achteruit gegaan. Door van de bovengrond een dikke laag af te schrapen, komt de voedselarme ondergrond boven en zal sneller hei gaan groeien. Dit bos is vogelrijk; tjiftjaf, grote bonte specht, sperwer en vele andere soorten.
11. Veenmos
Je wandelt nu door de kern van het veengebied. Hoogveen heeft licht nodig; veenmossen zijn immers groene planten. Om het herstel van het veen te versnellen zijn bomen gekapt. Het hoogveen groeit alweer en ook de bijbehorende planten als moerasstruisgras en waternavel nemen al weer toe.
12. Broekbos
Bij de stuw - bedoeld om het neerslagoverschot af te voeren – zie je wat er gebeurt als een bos te nat wordt. Toch verdwijnen niet alle bomen in het Meddose Veen. Wilgen kunnen tegen nattigheid. Zulke natte bossen, broekbossen, zijn bijzonder rijk aan varens en mossen, en planten als waterviolier.
13. Heikikker
Het Korenburgerveen herbergt duizenden heikikkers, onder meer in de poeltjes naast het pad. In het vroege voorjaar worden de mannen knalblauw en roepen de vrouwen. Dat klinkt alsof er een pannetje water staat te koken. ’s Zomers kleurt het veld stralend wit als veenpluis in bloei staat. Langs het Meddose Veenpad groeien witte en bruine snavelbies en klokjesgentiaan: zeldzame planten die kenmerkend zijn voor schrale veengebieden.
14. Schraler
Het grasland was vroeger in gebruik bij boeren. Natuurmonumenten maakt door beweiding de grond hier wat minder voedselrijk. Soorten als paapje en haas zijn dol op dit soort ruige weilanden.
15. Buurtschappen
Terug naar het beginpunt van de wandelroute passeer je het Corlese Veen. Dat is, net als het Vragenderveen en het Meddose Veen, onderdeel van het Korenburgerveen. Ten tijde van de turfwinning exploiteerde elk buurtschap zijn eigen stukje veen en gaf daar zijn naam aan.
Hoe is de wandelroute te bereiken?
Met het openbaar vervoer
Vanaf het Syntus-treinstation in Winterswijk is het ongeveer vier kilometer lopen. Bel voor de actuele dienstregeling van het openbaar vervoer: 0900-9292 of kijk op www.9292ov.nl.
Met eigen vervoer
Voer Arrasveldweg, 7101 Winterswijk in je navigatiesysteem in of neem vanaf Winterswijk de provinciale weg richting Groenlo (N319). Ongeveer één kilometer buiten de bebouwde kom linksaf richting bungalowpark ’t Rommelgebergte. Na ruim één kilometer scherp linksaf de Arrasveldweg op. Na ongeveer 200 meter is links van de weg de parkeerplaats.
Colofon
Productie en vormgeving Buro Kloeg Natuur- en Milieuvoorlichting, Bunnik
Tekst Monica Wesseling
Cartografie G-O graphics, Wijk bij Duurstede; Buro Kloeg
Adressen
Vereniging Natuurmonumenten
Noordereinde 60
1243 JJ ’s-Graveland
T (035) 655 99 33
VVV-ANWB
De Markt 17a
7101 DA Winterswijk
T (0543) 51 23 02
http://www.vvvwinterswijk.nl/

