Niets doen...

Met andere woorden, niets doen. De natuur redt zich wel. Alles is goed. Dat soort termen. Ik voel me ook aangetrokken tot die school, niet in de laatste plaats omdat dat niets doen over het algemeen leidt tot mijn favoriete biotoop: bos. Kappen van bomen om wat voor reden dan ook, maakt bij mij niet meteen warme gevoelens los. 

Maar net als (bijna) ieder mens, laat ik mijn principes vrij gemakkelijk los als er een voordeeltje te halen is. In het gebied rond de Norger Petgaten, dat we met een fraaie Nederlandse term tijdelijk hebben omgedoopt tot The Dutch Crane Resort, ligt zo’n voordeeltje in het verschiet. Natuurmonumenten, Staatsbosbeheer, stichting Het Marius Tonckens Fonds en camping De Schuilhoeve hebben hier elkaar opgezocht om onder meer het broedgebied voor kraanvogels te vergroten. En toevallig vind ik kraanvogels enorm leuke beesten. Alleen het geluid dat ze maken, is al voldoende om mij een buitengewoon plezierige dag te bezorgen.

De ellende is alleen dat kraanvogels om te broeden van nattigheid houden. Liefst zodanig dat potentiële eirovers zoals vossen zelfs weigeren de zwembroek aan te trekken. Om dat te bereiken zal in het gebied de waterstand omhoog moeten. Bovendien zullen behoorlijk wat bomen moeten worden gekapt omdat elke boom juist weer een heleboel van dat water wegzuigt. Zo maakt hij zijn omgeving weer een beetje droger, zodat hij het nog meer naar zijn zin heeft. Een boom kan over het algemeen prima voor zichzelf zorgen. 

Maar goed, broedende kraanvogels varen in zekere zin wel bij het kappen van bomen en het verhogen van de waterstand. Laat er nu in dat gebied een ander beest leven dat het kappen van bomen nog wel kan verwerken, maar die het bij termen als waterstandsverhoging Spaans benauwd krijgt. Ik heb het over de das. Dit prachtige dier leeft het grootste deel van zijn leven onder de grond en bouwt zijn onderaardse gangenstelsels zodanig dat het grondwater zijn huis niet binnenspoelt. En nu zullen wij als natuurbeheerders, met al onze goede bedoelingen voor de kraanvogel, die das even het leven zuur gaan maken. Dat kan toch niet waar zijn?

Ja, hij zal het niet gemakkelijker krijgen, want de graslanden in de omgeving zullen behoorlijk natter worden en dus minder geschikt om naar zijn lievelingskostje - regenwormen - te zoeken. Maar de werkzaamheden rond zijn burcht zullen zo worden uitgevoerd dat de plek zelf droog blijft. Ook in de nabije omgeving blijven voldoende drogere voedselgebieden over. De das heeft bovendien bewezen dat hij inventief genoeg is om zich aan te passen aan veranderende omstandigheden. 

Vanochtend heb ik een van de twee burchten bezocht. Voor het eerst in weken schijnt voor mijn gevoel de zon weer eens. Ze doet weliswaar een poging om zo laag mogelijk boven de horizon te blijven, alsof ze het in deze tijd van het jaar eigenlijk niet de moeite waard vindt. De beuken in de laan bij het Bos van de Toekomst werpen lange schaduwen vooruit. Een groepje mezen scheldt een jagende sperwer huid vol. Even later sta ik midden in de heide. De planten zijn voorzien van een dun laagje glacé. Telkens als ik mijn laars in een pol zet, klinkt het alsof er iemand in zo’n grote roze koek bijt…

Bij de burcht is geen graafactiviteit te zien. De zandbulten voor de ingangen zijn bedekt met een dun laagje sneeuw. Het lijkt er op alsof de dassen vannacht zijn binnen gebleven. Gelijk hebben ze. Bij het eerste hol dat ik bekijk, liggen twee plukken oud nestmateriaal op de oprit. Dat is in de najaarschoonmaak naar buiten gewerkt. In dezelfde beurt hebben ze balen pijpestrootjes naar binnen gehaald om een warm winternest te kunnen maken. Als het ze echt te bar wordt,stoppen ze ook de ingang van de pijpen nog dicht. 

Daarvoor is het nog niet koud genoeg. Pas als het dagen achter elkaar matig vriest, gaan ze tijdelijk in winterrust. Maar ook nu is het wel erg rustig rond de burchten. Ik denk even dat de burcht verlaten is, totdat ik bij een hol even verderop zie dat er ‘rook uit de schoorsteen’ komt. Oftewel, de dassen liggen diep onder de grond lekker te slapen. De waterdamp in de uitgeademde lucht komt in een regelmatige vlaag naar buiten. Op zulke moment zou ik graag niets anders doen dan op een klapstoeltje bij de burcht gaan zitten. Gewoon kijken, totdat je tot op het bot verkleumd en uitgehongerd bedenkt dat die dassen zich in ieder geval wél zullen redden.