'Nieuwe start voor bescherming van onze natuur'

Natuurmonumenten nodigt iedereen uit een nieuwe start te maken met de bescherming van de natuur in ons land.

“In de traditie van Jac.P. Thijsse, de oprichter van vereniging, zeg ik: wij steken de hand uit, wie volgt”, zo zei voorzitter Cees Veerman woensdag tijdens het jaarlijkse Voorjaarsforum van Natuurmonumenten, dat deze keer in Utrecht plaatsvond.

“Natuurmonumenten zoekt de maatschappelijke vrede. We hebben bewezen dat we redelijk en constructief zijn.”

Veerman reageerde op de moeite die het de laatste jaren kost om de natuur meer ruimte te geven. Het natuurbeleid, met als speerpunten de Ecologische Hoofdstructuur en Natura 2000, stuit in de samenleving en in de politiek steeds vaker op weerstand. Ook demissionair minister Gerda Verburg van LNV voegde zich onlangs in het koor van de critici. Mensen met stropdassen uit de grachtengordel hebben volgens haar de uitvoering van het beleid gekaapt.

Volgens Veerman helpen dit soort kwalificaties niet. “Het is retoriek.” Wel onderkende hij de moeilijkheden die er bestaan. Die weet hij aan de vertrouwenscrisis die zich op allerlei niveaus in de samenleving voordoet. “Er heerst het gevoel dat we van niemand meer op aan kunnen. Het leidt tot verlamming, lethargie en polarisatie.”

Hij bracht deze crisis in verband met de financiële en de ecologische crises. “De financiële crisis kent drie elementen: er zijn onoverzienbare risico’s genomen, er is een groot gebrek aan matigheid en er is sprake van misbruik van macht en positie. Ook in de ecologische crisis nemen we enorme risico’s, zijn we onmatig en maken we misbruik van onze macht.”

Ten onrechte wordt volgens Veerman gesteld dat het beleid is doorgeschoten. “Hoezo? Hoeveel soorten hebben we inmiddels verloren? Hoeveel verliezen we er nog? Hebben wij daar dan niet voor te zorgen?” Voor de voorzitter van Natuurmonumenten staan de uitgangspunten van de Ecologische Hoofdstructuur – vergroten en verbinden van natuurgebieden – dan ook niet ter discussie. “Wel kunnen we het hebben over de vorm en het tempo.”

Om uit de negatieve stemming te komen die het natuurbeleid omgeeft, riep op tot een nieuwe mosselvrede, naar het voorbeeld van de gemeenschappelijke aanpak waarvoor het bedrijfsleven en de natuurorganisaties hebben gekozen in het Waddengebied. “We moeten aan het werk. Ja, we hebben te maken met regels, procedures en wetten. Maar dan zeg ik Aristoteles na: het billijken is het rechtvaardigen, los van de geschreven wet. We moeten ons niet laten knechten door regels. We moeten aan de slag om plannen te maken daar waar het moet gebeuren, in de regio’s dus.”