Wandelroute over de bloemendijken, vlakbij Goes

Gemiddeld: 4.2 (22 stemmen)
Lengte route: 
4,5 km

Deze korte wandelroute over de bloemendijken laat je een wirwar van dijken, poelen en kreekresten zien. In het informatiecentrum kan je na afloop wat drinken.

 

Bloemdijken

Wandelen over de bloemendijken
 

Deze wandeling geeft een mooi beeld hoe de Zak van Zuid-Beveland stukje bij beetje op de zee veroverd is.

Tijdens het wandelen over de met gras begroeide binnendijken zie je overgebleven stukjes oudland en heggenland. De wandelroute voert door een gebied met een grote natuurwaarde. Vanwege de rust en de verschillen in hoogte is er een grote variatie aan planten en dieren.

Voor het behoud van dit natuurrijke cultuurlandschap waardoor je nu prachtig kan wandelen, is het van groot belang dat het begraasd wordt. Op de hobbelige weilanden lopen in zomerhalfjaar koeien. De dijken worden begraasd met een gemengde kudde van ongeveer tweehonderd Suffolk en Vlaamse schapen van stichting Zeeuwse Schaapskudde, vanuit de Kamerse Kooi.

Meer wandelroutes in Zeeland
 

De wandelroute
 

Vannaf de parkeerplaats kun je eerst een kijkje nemen bij de bezoekerscentrum Zeeuwse Schaapskudde. Vervolgens loop je terug naar de parkeerplaats, waar je op de dijk het eerste paaltje ziet. Volg de wandelroute met de gele paaltjes rechtsom.
 

Wat is er tijdens het wandelen te zien?

(De nummers komen overeen met de nummers op de kaart.)
 

1. Grenslinde

De opvallende, alleenstaande boom die je direct aan je linkerhand ziet is een linde. In het verleden zijn op veel markante punten langs de dijken in Zuid-Beveland lindes geplant.

Ze worden ook wel grenslindes genoemd. Deze linde staat op de grens van de Oude en de Nieuwe Kamersedijk.

2. Bloemdijken

Op de grens van de Notenboomdijk en de Valdijk staat een informatiebord. Je kunt er van alles lezen over het heggenlandschap dat zich voor je uitstrekt. De dijk waarop je nu staat is even oud als het heggenland.

De Valdijk is zo’n vijfhonderd jaar geleden aangelegd om land te winnen op de zee. De nog oudere dijk bij Nisse werd daardoor een binnendijk. Later is de Valdijk zelf weer een binnendijk geworden toen er een nieuwe zeedijk werd aangelegd richting ‘s-Heerenhoek.

Door de landwinningen is er in de loop van de tijd een heel stelsel van binnendijken ontstaan in de Zak van Zuid-Beveland. Deze zand- en kleidijken zijn nu vooral van belang voor de natuur. Op de noord- en zuidhellingen groeit een groot aantal planten en kruiden die elders in ons land zeldzaam zijn.

Probeer onderweg eens enkele van die bloemen aan de geur of kleur te herkennen zoals wilde marjolein, wollige distel, jacobskruiskruid, aardaker, heelblaadjes of wilde peen. 

3. Vlinders en uilen

Let behalve op de bloemen op de dijk ook op de vele insecten die op de bloemen afkomen. Vaak fladdert er een oranje zandoogje of een bruin blauwtje rond en soms ook een atalanta te zien.

Daarnaast zijn er natuurlijk allerlei bijen, zweefvliegen, kevers en sprinkhanen. Een van de dieren die op al die bloembezoekers afkomt, is de steenuil.

Tegen de schemering heb je een redelijke kans om dit kleine uiltje ergens te zien zitten. Een steenuil is niet veel groter dan een merel en eet vooral insecten en wormen.

4. Zeesporen

Het ronde meertje aan de linkerkant is een weel. Het is ontstaan bij een dijkdoorbraak in de 16e eeuw. Het zeewater dat tijdens die stormvloed door een zwakke plek in de dijk het land instroomde, kolkte een metersdiep gat uit - te diep om te dempen.

Daarom legde men bij het herstel de nieuwe dijk met een ruime boog om het kolkgat heen. Waar je nu de weel met water, riet en watervogels ziet, lag dus vroeger een dijk en land, terwijl de huidige dijk en het bouwland aan de minder steile helling van de dijk destijds zee was.

5. Heggen en weitjes

Het kleine paadje voert je dwars door het heggenlandschap. Op de smalle wei graasden vroeger en ook nu nog runderen. Langs de randen van het perceel zijn rasters geplaatst om te zorgen dat de grazers niet aan de heggen kunnen knabbelen. 
Zo kan de haag van meidoorns, braam, hondsroos, vlier en andere planten zich goed ontwikkelen. Tenslotte moet de heg weer zo dicht begroeid raken dat zij ook zelf een ondoordringbare afscheiding voor het vee vormt, net zoals vroeger het geval was.

Iets verderop loop je echt tussen de heggen (6) en kun je zien, ruiken en horen hoe rijk zo’n heg is aan planten en vogels.

7. Hoog...

Na de asfaltweg loop je weer over een pad dat je dwars door het eeuwenoude Zeeuwse land voert. Dit keer zijn het niet de heggen die opvallen, maar de vele hobbels en holtes in het landschap. De hoogtes zijn resten van kreekruggen.

Voor de bedijking schuurde de zee kreken uit het venige land. Langs de randen van die kreken werd grof materiaal zoals zand en schelpen afgezet. Die stevige oeverwallen zie je hier terug als bulten. Op veel andere plekken is het oude land geëgaliseerd voor de moderne landbouw.

7 ... en laag

De laagtes zijn vaak plekken waar de zachte veenbodem na de bedijking in elkaar is gezakt. Ook zijn er kuilen in het landschap ontstaan doordat de zee of de mens al voor de bedijking stukken veen heeft weggehaald.

In Zuid-Beveland is in de Middeleeuwen veel veengrond weggegraven om er zout uit te winnen. Daarnaast zijn hier en daar drinkpoelen voor het vee gegraven. Het regenwater dat daarin blijft staan hebben de dieren hard nodig, omdat het water in de sloten niet te drinken is als gevolg van het zoute veen in de ondergrond. De zoete en zilte laagtes in het oudland zijn van groot belang voor de vele vogels die hier komen broeden of eten, zoals grutto’s, eenden en ganzen.
 

Hoe is de wandelroute te bereiken?

Met openbaar vervoer 

Je reist naar NS-station Goes. Daar kun je een fiets huren en in ongeveer een half uur naar de schaapskooi bij Nisse rijden. Ook kun je met de bus naar Heinkenszand rijden en vandaar te voet naar de schaapskooi gaan (circa 3 km).
 

Met eigen vervoer 

Je neemt vanaf de A58 Bergen op Zoom - Middelburg afrit 35 naar ’s-Gravenpolder. Je blijft de weg rond ’s-Gravenpolder volgen tot de afslag naar Nisse. Je neemt deze weg door Nisse naar Heinkenszand en volgt verder de borden naar de schaapskooi. Gebruik onderstaand van de schaapskooi adres voor je navigatieapparatuur.
 

Colofon

Tekst: Frits Vaandrager
Productie: Buro Kloeg 

Adressen

VVV Goes/Borsele
Singelstraat 13
4461 HZ Goes 
T (0900) 168 16 66
www.vvvzeeland.nl

Stichting Zeeuwse Schaapskudde
Schaapskooi en bezoekerscentrum
Nieuwkamerseweg 3
4451 NE Heinkenszand
T (0113) 65 52 68
www.zeeuwseschaapskudde.nl

 

Vereniging Natuurmonumenten
Ledenservice T (035) 655 99 11