natuurgebied

Fort bij Spijkerboor

Stelling van Amsterdam

Fort bij Spijkerboor

Het is het grootste en modernste fort van de Stelling van Amsterdam. Compleet met twee verdiepingen, kanonnen en een gepantserd draaikoepelgeschut. Het fort is regelmatig open voor bezoekers. Een leuk uitje met of zonder kinderen!

Het knooppunt van kanalen en dijken bij Spijkerboor was een zwakke plek in de verdedigingslinie. Daarom werd hier in 1913 een extra groot en sterk fort gebouwd. Tijdens de Eerste Wereldoorlog bracht men het fort in staat van paraatheid. Onder leiding van de kapitein der artillerie Jhr. O.G. Bloys van Treslong verbleven er 300 soldaten op het fort. 

Stelling van Amsterdam

De 135 km lange verdedigingslinie rond de hoofdstad werd gebouwd tussen 1880 en 1920. De ring van dijken, sluizen en 46 forten en batterijen beschermde Amsterdam tegen aanvallen van buitenaf. Door een ingenieus systeem kon in twee dagen het land buiten deze ring onder water worden gezet. Het water was te ondiep voor schepen en te diep voor man en paard.

Meer lezen over de Stelling van Amsterdam

Zo leefden de soldaten

Het is net alsof de soldaten gister vertrokken zijn. De slaapvertrekken, waslokalen en legerkeuken met enorme kookketels zijn er nog steeds. Zelfs een priv√©plee voor de officieren! Ook voorzag het fort in zijn eigen drinkwater middels druipkokers werd het water geleid naar de waterkelders onder de vloer. 

Militair vernuft

Uniek is het gerestaureerde artilleriegeschut in de pantserkoepel met een dubbelloops snelvuurkanon uit 1911. Het is een van de twee bewaard gebleven geschutskoepels met kanon in de hele Stelling. De draaibare koepel weegt 20.000 kilo. Het bereik van de krachtige kanonnen was ruim 10 km, het schootsveld reikte van Alkmaar tot aan de Zuiderzee. 

Veertien soldaten waren nodig om het kanon te bedienen en de munitie aan te voeren. Kruitdampen maakten het werk zwaar in de koepel. Een handbediende airco zorgde voor frisse lucht.

Fotograaf: Martin Stevens

Gevangenis

Dat het fort ook een tijd als militaire gevangenis is gebruikt, is nog te zien aan de tralies voor de ramen, de zware celdeuren en muurtekeningen van gevangenen. Er hebben in en rond beide wereldoorlogen allerlei militaire en politieke delinquenten vastgezeten.

Bezoek het fort

Van maart tot oktober is Fort bij Spijkerboor regelmatig opengesteld voor publiek. Ga mee met een rondleiding of kom naar een van de gezellige culturele evenementen. Extra geopend op Open Monumentendag en in de Fortenmaand. Door beeld- en geluidsfragmenten komt het fort tot leven.

Ga naar openingstijden en rondleidingen

Dagje uit met kinderen

Voor kinderen is het fort een groot avontuur. Lekker dwalen door gangen en kamers. Tijdens de openstellingen van het fort kun je met de kinderen vrij rondkijken.

Vergaderen en besloten groepsexcursies

Op het fort is een vergaderruimte voor circa 40 personen. Voor informatie over het huren van de vergaderruimte en excursies voor scholen en andere groepen, kunt u contact opnemen via  fortbijspijkerboor [at] natuurmonumenten [dot] nl .

Fietsen langs forten

De fietsroute Wormer- en Jisperveld (32 of 44 km) voert door een oer-Hollands, weids landschap en komt langs verschillende forten van de Stelling van Amsterdam: Fort bij Spijkerboor en twee andere kleine forten, Fort aan de Jisperweg en Fort aan de Middenweg.
Ga naar de routebeschrijving

word nu lid