Nieuws van de boswachter

Nieuw waterpeil Oosterland slecht voor natuur, klimaat én boer

26 FEBRUARI 2018 | Renée Nitters

Waterschap Hunze en Aa’s verlaagt het waterpeil van natuurgebied Oosterland in de benedenloop van de Drentsche Aa, om daarmee bodemdaling door gaswinning te compenseren. Natuurmonumenten is stom verbaasd.

Eén van de laatste wilde witte kievitsbloemen in Oosterland

Slecht voor klimaat en natuur

De peilverlaging is slecht voor natuur en klimaat, is geen duurzame oplossing én zorgt voor verdere ophoping van het giftige mangaan in het gras. De laatste boer kan het gemaaide gras nu al niet aan het vee voeren. Natuurmonumenten heeft bezwaar aangetekend tegen de peilverlaging.

Laatste wilde witte kievitsbloemen

Polder Oosterland ligt op de grens van Groningen en Drenthe. Het is onderdeel van het Nationaal Natuurnetwerk en bijna alle gronden zijn in beheer bij Natuurmonumenten. De benedenloop van de Drentsche Aa stroomt door het gebied en het provinciaal beleid wijst het aan als moerasgebied. Het is de laatste groeiplaats van de wilde witte kievitsbloemen in Nederland. Deze bijzondere plant dreigt door gebrek aan overstroming vanuit de Drentsche Aa te verdwijnen. Het natuurgebied snakt naar een verhoging van het waterpeil. Tien jaar geleden drong Natuurmonumenten al bij het Waterschap aan om dat te regelen.

Tegengaan veenoxidatie speerpunt kabinet

Een hoger waterpeil is tevens onmisbaar om de uitstoot van CO2 tegen te gaan. Bij een laag waterpeil dringt zuurstof in de bodem en oxideert het veen. Door deze veenoxidatie verbranden oude veenlagen in de bodem en komt veel CO2 vrij. Het gaat per hectare naar schatting jaarlijks om gemiddeld 30 ton CO2. Vanuit de klimaatafspraken van Parijs zet het nieuwe kabinet in op het tegengaan van veenoxidatie door peilverhoging op boerenland om aangrenzende natuur te sparen. Waterschappen dragen hierin een grote verantwoordelijkheid. Waterschap Hunze en Aa’s besloot desondanks tot een verdere peilverlaging voor de 240 hectare metende polder Oosterland, vanuit een verantwoordelijkheid naar de laatste boer in het gebied. Het besluit druist daarmee in tegen het Regeerakkoord en de afspraken die Waterschappen en Rijk maakten om veenoxidatie tegen te gaan.

Giftig gras onbruikbaar

Het besluit van het waterschap is geen duurzame oplossing voor de waterhuishouding in het gebied. Door de veenoxidatie verdwijnt het veen uit de bodem en daalt deze verder. Binnen tien jaar is daarmee de peilverlaging te niet gedaan. Een onderzoek uitgevoerd in opdracht van het waterschap bevestigt dat. Het uitgevoerde onderzoek concludeert dat een peilverlaging slecht is voor de natuur in het gebied, leidt tot verhoging van de CO2-uitstoot en de mangaanproblematiek vergroot. Het mangaan is van nature aanwezig in oude zeekleilagen in de bodem. Door het lage waterpeil komt het zware metaal vrij en wordt het opgenomen door de planten. De koeiensterfte van een aantal jaar geleden in het gebied, bleek veroorzaakt door de hoge concentraties aan mangaan. De boer kan het gemaaide gras niet gebruiken en slaat het ter plaatse op. Juist een hoger waterpeil kan deze problematiek mogelijk verhelpen.

Bezwaar

Natuurmonumenten heeft met een zienswijze het waterschap laten weten bezwaar te hebben tegen het besluit en gevraagd om nieuw besluit, waarin juist sprake is van een verhoging van de waterpeilen in zomer en winter. Dat zou recht doen aan de functie die het gebied heeft als natuurgebied en het tegen gaan van klimaatverandering. Het sluit tevens aan op de conclusie van het onderzoeksbureau dat een peilverhoging in combinatie met overstroming vanuit de Drentsche Aa de beste optie is voor de natuur en naar verwachting uiteindelijk ook voor de landbouw.

 

onbruikbaar hooi

Het gemaaide gras is onbruikbaar en wordt ter plekke opgeslagen door de boer.

Renée Nitters

Boswachter Communicatie en Beleven beheereenheid Groningen en Noord-Drenthe