Word lid
Nieuws van de boswachter

Natuurorganisaties vechten vergunning zoutwinning voor de rechter aan

12 MEI 2015 | Renée Nitters

De Rijksoverheid geeft een vergunning voor zoutwinning onder het Werelderfgoed Waddenzee, ondanks de bezwaren. De Waddenvereniging, Natuurmonumenten en Vogelbescherming Nederland leggen zich er niet bij neer en stappen naar de rechter. Het is de laatste kans om de mijnbouwplannen onder het wereldwijd toonaangevende natuurgebied te stoppen.

Negatieve gevolgen zoutwinning Waddenzee

De afgelopen jaren hebben de Waddenvereniging, Natuurmonumenten en Vogelbescherming herhaaldelijk de aandacht gevestigd op de negatieve gevolgen van zoutwinning onder de Waddenzee. Zowel voor- als tegenstanders erkennen dat de zoutwinning bodemdaling met zich meebrengt. Het Rijk en Frisia BV vinden de risico’s acceptabel, de natuurorganisaties vinden de Waddenzee té belangrijk om op het spel te zetten.

Bodemdaling

Berekeningen hebben aangetoond dat er door zoutwinning een ‘kuil’ ontstaat van maximaal 15 miljoen m3 die vooral zand zal gaan onttrekken van de buitendelta bij het zeegat tussen Texel en Vlieland en de stranden van Vlieland en Terschelling. Zonder zoutwinning moet er de komende tien jaar al 30 miljoen m3 zand opgespoten worden om de eilandkoppen op z’n plek te houden. Alleen door veel meer zandsuppleties is extra afslag op de eilanden te voorkomen.

Bedreiging voor wadvogels

De grootste bodemdaling zal plaatsvinden bij de Ballastplaat. Dit is een langgerekte wadplaat, die door deze vorm, gecombineerd met een enorme voedselrijkdom heel belangrijk is voor bepaalde vogels. Geen enkele andere plek in de Waddenzee valt zo lang droog. Wadvogels als de kanoet en andere steltlopers maken daar dankbaar gebruik van: zij kunnen extra lang eten. Als door bodemdaling minder wadplaat droog valt gaat dat direct ten koste van deze wadvogels, omdat ze dan minder tijd krijgen om daar naar voedsel te zoeken.

Fotograaf: Piet MunstermanBron: Saxifraga

Veranderende bodemsamenstelling

De Ballastplaat is de laatste tien jaar ook uitgegroeid tot een belangrijk gebied voor ruiende bergeenden. Meer dan 60.000 werden daar in 2009 geteld. Eenden kunnen tijdens de rui van hun vleugelveren bijna een maand niet vliegen. Ze zijn dan erg kwetsbaar en zoeken rustige gebieden op. Ze komen op de Ballastplaat omdat hier veel voedsel te vinden is, zoals slijkgarnaaltjes. Bodemdaling kan een effect hebben op de samenstelling van de bodem en daarmee op de planten en dieren die hier voorkomen. Zo kan bodemdaling dit gebied dus ongeschikt maken voor ruiende bergeenden.

Duitse zoutlozingen

De natuurorganisaties betreuren het dat de overheid niet uit zichzelf verantwoordelijkheid heeft genomen voor het unieke natuurgebied. Arjan Berkhuysen, directeur Waddenvereniging: ‘Zoutwinning hoort niet onder de Waddenzee. Het feit dat we een natuurlijk Werelderfgoed voor de voordeur hebben liggen, biedt allerlei economische kansen. Kijk daar naar, in plaats van te investeren in ouderwetse mijnbouw.’ Zout weghalen onder het Werelderfgoed Waddenzee is ook volstrekt onnodig. Het kan gemakkelijk ergens anders worden gewonnen. Iets verderop, in het Duitse Wad, wordt zout zelfs geloosd als afvalproduct. Naar verwachting dient het beroep rond september.

Renée Nitters

Boswachter Communicatie en Beleven beheereenheid Groningen en Noord-Drenthe