Om je beter en persoonlijker te helpen, gebruiken wij cookies en vergelijkbare technieken. Met de cookies volgen wij en derde partijen jouw internetgedrag binnen onze site. Hiermee tonen we advertenties op basis van jouw interesse en kun je informatie delen via social media. Als je verdergaat op onze website gaan we ervan uit dat je dat goedvindt. Meer weten en instellingen.

Nieuws van de boswachter

Liever niet van de wal in de sloot - Stikstofproblematiek in het Vlijmens Ven

10 oktober 2019 | Sander Verwoerd

Je kunt de krant niet openslaan of het nieuws aanzetten of het gaat erover. De  ‘stikstofcrisis’ in Nederland. De natuur heeft ontzettend te lijden door een teveel aan stikstof, vooral veroorzaakt door industrie, landbouw en verkeer. Zo ook het natuurgebied Vlijmens Ven ten zuiden van Den Bosch en Heusden. Wanneer er niets gedaan wordt, zal het bijzondere slotensysteem met zeldzame kranswieren overwoekerd worden door riet. Natuurmonumenten maait daarom de komende tijd de slootkanten om te voorkomen dat de bijzondere onderwaternatuur verdwijnt.

Sloot in het Vlijmens Ven

Wanneer je de blauwe wandelroute door het Vlijmens Ven volgt, ontdek je een rijkdom aan planten, vogels en een weids uitzicht. Maar je ziet slechts een klein deel van waterwereld in de vele slootjes. Mede dankzij het schone kwelwater dat vanuit de Loonse en Drunense Duinen hier ondergronds naartoe sijpelt, komen er in de sloten veel bijzondere plantensoorten voor. Zo vind je op verschillende plekken krabbenscheer, waterviolier, kleine egelskop, fonteinkruiden en diverse kranswieren. Maar dit leven staat onder druk.

Boswachter Sander Verwoerd legt uit wat het specifieke (stikstof)probleem in het Vlijmens Ven is: “Wanneer we niets aan natuurbeheer doen, zullen de sloten en oevers dichtgroeien met riet. Dit riet groeit nu extra hard door de grote hoeveelheid stikstof die hier neerdaalt. En die grote oeverplanten nemen het zonlicht weg, dat noodzakelijk is voor de plantengroei in de sloten. Bovendien vallen de plantenresten van het riet in het water en slibben de sloten zo dicht. Juist de zeldzame kranswieren hebben behoefte aan een kalere zandbodem.”

Dankzij steun van provincie Noord-Brabant, in het kader van de stikstofmaatregelen, kan Natuurmonumenten de oevers extra maaien en het maaisel afvoeren. De sloten blijven daardoor schoner en waterplanten krijgen voldoende licht en ruimte om te groeien. Sander Verwoerd benadrukt het belang van een rijk slootleven: “Iedereen ziet dat de heide last heeft van de droogte en mensen zien minder vlinders in hun tuin, maar ook de onzichtbare onderwaterwereld heeft het zwaar. Als de balans in het water verstoort raakt, heeft dat veel meer effect dan je misschien zou verwachten. Dankzij die verschillende plantensoorten komen er ook meer kleine waterbeestjes voor en veel insecten beginnen hun leven als larve in het water. Die zijn weer een voedselbron voor vissen en amfibieën en daar komen weer meer vogels op af.”

Lees verder onder de afbeelding

Onderwater in het Vlijmens Ven

Het stikstofprobleem

De grote hoeveelheid aan stikstof wordt veroorzaakt door landbouw, industrie en verkeer. Stikstof is een voedingsstof voor planten. Maar te veel stikstof zorgt voor onbalans in het voedselaanbod. Sommige plantensoorten gaan hard groeien, waardoor ze andere soorten verdringen. Voor sommige soorten is teveel stikstof giftig. Als we niks doen, verdwijnen er plantensoorten, en daarmee ook de dieren die daarbij horen.

Landelijke aanpak

Om de kwaliteit van natuurgebieden niet verder achteruit te laten gaan en weerbaarder te maken, treft Natuurmonumenten maatregelen om de stikstofproblemen in de natuurgebieden te verminderen. Het resultaat is een meer veerkrachtige en minder kwetsbare natuur.  Deze herstelmaatregelen werken tijdelijk totdat er een echte oplossing is, namelijk minder stikstofuitstoot door de vervuilers (landbouw, industrie en verkeer).

Sander Verwoerd
Sander Verwoerd
logo