Nieuws van de boswachter

Historische markestenen Hakenberg gevonden

08 januari 2020 | Simone Damhof

Wandel je door Twente, dan vind je naast het wandelpad vaak dikke keien. Zwerfkeien als wegwijzers in het landschap. Het zijn dan markestenen die de verschillende marken vroeger van elkaar scheidden. De werkgroep Grensstenen deed onlangs een mooie ontdekking. Ze vonden maar liefst drie markestenen. Ze stonden er al toen vorst-bisschop Bommen Berend het in Twente nog voor het zeggen had.

markesteen

Met prikstok op zoek naar magisch moment

Hoe vind je nu een markesteen? De start is het bestuderen van digitale kadasterkaarten. Markesteenlocaties zijn daarop met kleine stipjes aangegeven. Door de oude kaart te projecteren op een actuele kaart is de juiste locatie te vinden. Met de coördinaten ga je het veld in. Prikstok mee, want de stenen liggen soms onder flink wat bladeren en aarde. Wilbert Kallenberg van de werkgroep Grensstenen van De Dree Marken: "Als het dan lukt om zo’n steen weer terug te vinden, is dat een magisch moment. Zo’n steen die er al lag toen Karel V hier de baas was of toen Bommen Berend door deze streek trok. Die ligt daar dan gewoon nog; een prachtig stukje cultureel erfgoed".

Marken

De marken ontstonden vanaf de 13e eeuw of mogelijk nog eerder. Door groei van de bevolking moesten boeren zich beter gaan organiseren. Ze maakten marken en legden afspraken vast over het gebruik van hout, veen, heidegebieden en weidegronden. De gronden waren voor gemeenschappelijk gebruik. De grenzen van de marken markeerden ze met stenen. In de 19e eeuw verdwijnt het markesysteem. De overheid regelde de verdeling van de gronden, boeren en andere particulieren kochten de grond aan.

Anders kijken

Sta je bij een markesteen dan zie je ook snel verdere elementen van de markegrens: bijvoorbeeld eeuwenoude houtwallen, precies op de grens. Met deze kennis ga je anders naar je omgeving kijken: een verrijking van de natuurbeleving. Bij de gevonden stenen plaatst de werkgroep markeringsbordjes, zodat ze niet onbedoeld verdwijnen.

Niet toegankelijk

De drie nu weer gevonden originele markestenen zijn niet direct toegankelijk en liggen verscholen in het bos. Rondom Oldenzaal en De Lutte vind je meer dan 100 markesteenlocaties, ook een aantal in gebieden van Natuurmonumenten. Je treft ze langs routes over Landgoed Egheria en De Snippert.

In het boekje “Loakgang Rond Oldenzaal” vind je alle informatie over de historie en locaties van de markestenen van Marke Berghuizen . Dit boekje is verkrijgbaar bij Tourist Info Oldenzaal en Tourist Info De Lutte.

Simone Damhof
Simone Damhof
logo