Deze wandeling vlakbij Geleen voert door een afwisselend landschap met een rijke cultuurhistorie. Langs de Geleenbeek wandel je naar het Stammenderbos, waar eeuwenoude beuken je verwelkomen in een sprookjesachtig bos. Over de bospaden loop je naar Kasteel Terborgh, al net zo eeuwenoud. Klim daarna via een holle weg naar het Stammenderveld, 110 m boven N.A.P, en wandel via weidevelden en boomgaarden weer terug.
Onderweg maak je kennis met paters en kasteelheren, schutters en bokkenrijders. En natuurlijk met het natuurschoon van dit relatief onbekende gebied. Met een beetje geluk spot je niet alleen een ijsvogel, maar ook een zeldzame korenwolf!
De wandelroute wordt in het terrein gemarkeerd met blauwe routepijlen.
De rijke historie van de Biesenhof gaat meer dan 750 jaar terug, tot het jaar 1259. Toen werden de landerijen en de daarop gelegen woning geschonken aan de commanderij van de Duitse ridderorde te Alden Biesen bij het Belgische Bilzen.
De gebouwen die je nu ziet, zijn van een latere datum. De grote schuur stamt uit 1772. In 2007 werd een grote restauratie afgerond. Wat eerst een desolate bouwval was, is nu een juweeltje in de omgeving.
De Biesenhof is niet het enige historische gebouw dat je tijdens je wandeling tegenkomt. Vroeger lagen in de directe omgeving van de beek wel 10 kastelen. 24 watermolens deden dienst als graan-, olie-, vol- of houtzaagmolen: een goede bron van inkomsten voor hun eigenaren, meestal de kasteelheren.
2. IJsvogel
Het Geleenbeekdal dankt zijn naam aan de Geleenbeek, die ontspringt in Benzenrade bij Heerlen. Bij de beek kan ineens een blauwe flits over het water voorbij schieten: de ijsvogel. De naam van de vogel is wellicht afgeleid van het Germaanse ‘Eisenvogel’, ofwel ‘ijzeren vogel’. De metaalblauwe rugkleur van de vogel komt namelijk overeen met die van ijzeren sieraden.
Anderen denken dat de ijsvogel zijn naam dankt aan de gewoonte om in de winter bij een wak te vissen. In dichtgevroren water kan de vogel geen vis meer vangen. Daarom zou hij, om genoeg voedsel te kunnen vinden, met de wakken meereizen.
3. Sint-Jansmolen
Maak hier een kort zijstapje en bekijk de Sint-Jansmolen uit 1775. De molen werd gebouwd door Charles Joseph Prins de Ligne, een Zuid-Nederlands veldheer, diplomaat en schrijver. De hoge edelman was een graag geziene gast aan de hoven van Parijs, Versailles, Wenen en Sint-Petersburg.
De Sint-Jansmolen is nu gedeeltelijk ontmanteld, maar was tot 1795 de banmolen voor 'Het gebied der schepenbank Beek' en de dorpen Spaubeek, Neerbeek en Beek. Boeren moesten hier verplicht hun graan laten malen. Zo kon een deel ervan als belasting geïnd worden.
Het molenhuis hoorde bij het voormalige kasteel Sint-Jansgeleen. Van dit kasteel zie je achter het NS-spoor nog de kasteelboerderij. Links naast de kasteelboerderij stond vroeger het eigenlijke kasteel Sint-Jansgeleen. Dit vervallen kasteel werd in 1932 afgebroken.
