Cookies op Natuurmonumenten.nl

Natuurmonumenten respecteert de privacy van jouw gegevens

Waarom cookies? Ze worden gebruikt om de website en jouw browserervaring te verbeteren, om te integreren met sociale media en jou relevante advertenties te laten zien die op je interesses zijn afgestemd. Klik op "Ik wil een optimaal werkende website" om cookies te accepteren en direct door te gaan naar de website of klik op de link om jouw voorkeuren voor cookies te wijzigen.Meer uitleg over cookies

Kies jouw cookie instelling

Kies eerst de cookies die je wilt toestaan
Fietsen

Fietsroute landgoederen IJsselvallei

Fietsroute landgoederen IJsselvallei

33.1 km

Waar

De Groote Modderkolk

Fietsen

Fietsroute landgoederen IJsselvallei

Fietstocht op de overgang van de Veluwe naar de IJsselvallei, langs landgoederen Leusveld en Voorstonden. Vergezichten, kleinschalig agrarische landschap en bloemrijke natte graslanden. Idylisch en gevarieerd!

De 33 km lange route is ongeveer 20 % onverhard.

De route is onderweg niet gemarkeerd. De richtingaanwijzingen vind je in onderstaande beschrijving.

Praktische informatie

Bereikbaarheid

  • START

Startpunt

Loenense Enk, De Groote Modderkolk: Toon op kaart

Aanrijdroute auto

Neem vanaf de A50 de afslag Loenen-Beekbergen richting Loenen. Volg de N786 en sla na 2 km linksaf de Vrijenbergweg in. Na circa 400 m ziet u links boerderij “De Groote Modderkolk”.

Aanrijdroute openbaar vervoer

De Groote Modderkolk is bereikbaar per bus.

De route

 Startpunt

1Zorgboerderij en open erf

Midden in de idyllische omgeving van Loenen ligt Open Erf de Groote Modderkolk. Een biologische zorgboerderij met moestuin en potstal. Iedereen is welkom om een kijkje te nemen. Wandel gerust even rond langs de geiten en kippen. Natuurmonumenten beheert er ook een kudde brandrode runderen. In de boerderijwinkel kun je producten kopen en er is een theeschenkerij waar je onder meer heerlijke zelfgebakken appeltaart kunt eten.Voor info over de theeschenkerij en landwinkel, bel (055) 505 3278.Openingstijden: dinsdag t/m vrijdag van 10 – 16 uur en in het weekend van 11 – 17 uur.Brandrode runderenBrandrode runderen zijn een zeldzaam en 200 jaar oud Nederlands runderras dat van oorsprong in deze streek voorkwam. De naam verwijst naar de dieprode kleur van hun vacht, die vaak bij de kop nog donkerder is. Het zijn rustige en vriendelijke dieren die zichzelf goed kunnen redden. Met een fokprogramma heeft Natuurmonumenten het ras voor uitsterven kunnen behoeden.Fiets vanaf het inrit van het erf links de Vrijenbergweg op. Houdt bij de splitsing links aan en steek de provinciale weg N789 over. Ga hier links, iets verder over het bruggetje rechts af en gelijk hierna links en weer rechts, Lonapark.Ga de 1e weg rechts, je fietst over de Molenallee. Op de 1e kruising links af, de Horstweg. Volg de Horstweg tot de provinciale weg N786. Ga hier links af en iets verder rechts, je fiets dan over de Hameinde. Iets buiten de bebouwing van het dorp kom je uit op de Bergakkerweg. Ga hier links af en kort daarna rechts, de Bruisbeek.
Zorgboerderij en open erf
Zorgboerderij en open erf
Zorgboerderij en open erf

2Uitzicht op Zutphen

In de verte kun je de torens zien die de skyline van Hanzestad Zutphen tekenen: de hoogste toren van de Walburgiskerk, de vierkante Wijnhuistoren en de spitse van de Sint Janskerk. Hemelsbreed ongeveer 10 kilometer.Vanaf het bankje, hier aan de Bruisbeek, is het mogelijk nog langer te genieten van dit vergezicht over de IJsselvallei.Vervolg de Bruisbeek.
Uitzicht op Zutphen

3The Sound of Music

Wie de film en musical ‘The Sound of Music’ kent, herkent waarschijnlijk ook de naam van de familie die hierin de hoofdrol spelen: von Trapp. De fenomenale en succesvolle Broadway-musical is gebaseerd op het boek The Story of the Trapp Family Singers.Wist je dat de Oostenrijkse familie von Trapp, op de vlucht voor de nazi’s en op doorreis naar de Verenigde Staten, tijdelijk in Loenen woonde? Vlak voor de oorlog uitbrak woonden ze in het huis ‘De Uitkijk’. En bijna iedere ochtend gingen ze, in hun Oostenrijkse kleren, naar de Katholieke kerk. Hier traden ze ook op, maar dan met wat serieuze liederen. Vervolg de Bruisbeek en houdt bij de splitsing iets verderop rechts aan. Bij de volgende splitsing fiets je links de Dalenk op. Je volgt de Dalenk tot de splitsing met de Imbosweg.
The Sound of Music

4Wasserij De Hunekamp

Vanaf 1666 stond op deze plaats een papiermolen, toen eigendom van de heer Allard Hackfort van Kasteel ter Horst. Rond 1894 bouwde A.J. Aarnink de papiermolen om tot wasserij. Hij timmerde het waterrad aan beide zijden dicht en vormde het zo om tot een reuzenwastrommel. Via een luik in de zijkant kon de was er in- en uitgehaald worden.De waterkracht van de beek werd in 1908 vervangen door een stoommachine. Nadat een brand de wasserij in 1919 verwoestte, werd het huidige gebouw opgetrokken. De Hunekamp is tegenwoordig in gebruik als bedrijfsverzamelgebouw en staat op de gemeentelijke monumentenlijst.Sla bij De Hunekamp rechts af, Imbosweg. En ga bij de volgende splitsing links af, De Laak. Volg De Laak tot aan de Eerbeekseweg, je bent weer bij de N786. Steek deze over en ga links af. Ga de 1e weg rechts af, Koedijk. Je blijft de Koedijk volgen tot aan de splitsing met de Horsterdijk. Hier sla je links af. Ga de 1e weg (knooppunt 59) rechts af, Broeksdijk. Je rijdt naar knooppunt 58. Volg hier knooppunt 57.
Wasserij De Hunekamp

5Apeldoorns Kanaal

Het Apeldoorns Kanaal, gegraven voor de economische ontwikkeling van Apeldoorn in opdracht van koning Willem I, is nu een heerlijke plek om te recreëren. Het water met de rietkragen en bloeiende planten langs de waterkant en de bomen waar het zonlicht prachtig doorheen schijnt.Het Apeldoorns Kanaal tussen Dieren en Apeldoorn is 23 km lang en in 1868 opengesteld voor de scheepsvaart tot 1972. Het eerste deel, het Griftkanaal met een lengte van 32 km, tussen Apeldoorn en Hattem was al vanaf 1829 in gebruik.Het JaagpadDe waterweg is door arbeiders met de schop gegraven. Paarden, maar ook mensen trokken de vrachtschepen voort. Met een riem om hun middel waaraan een touw was bevestigd aan het schip liepen zij via het Jaagpad, nu het fietspad langs het Apeldoorns Kanaal.Schepen tot 200 ton konden door het kanaal varen. Om het hoogteverschil te overbruggen liggen hier 6 sluizen. Er zijn veel beweegbare bruggen die handmatig opgehaald konden worden om het scheepwaterverkeer doorgang te verlenen. De brugwachter is woonachtig in een brugwachterswoning vlak bij zijn werkplek. Bij de Zilvensebrug en Klabanusbrug zie je nog de karakteristieke huisjes.Vervolg de route richting knooppunt 57, passeer deze en blijf het Jaagpad volgen tot aan de Hallse brug. Ga hier links af, Hallseweg. Sla kort daarna de 1e weg rechts af, Rhienderensestraat. Op de splitsing links aanhouden en de Rhienderensestraat blijven volgen tot aan de kruising met het Hallsepad (betonnen fietspad). Daar waar je rechts een bankje ziet, ga je links af het Hallsepad op, richting knooppunt 48.
Apeldoorns Kanaal
Apeldoorns Kanaal
Apeldoorns Kanaal

6Landgoed Leusveld

Het Leusveld wordt in de 15e eeuw al genoemd als landgoed en boerderij. Het huidige jachthuis met koetshuis werd in 1911 gebouwd in neorenaissance-stijl. Naar ontwerp van de Apeldoornse architect J. A. Heuvelink. Opvallend is de klokkentoren boven de entree, waar ook de naam en het bouwjaar van het huis zijn aangebracht. Elk uur geeft het een lieflijk geluid tussen de bomen van het landgoed.De gevels zijn fraai versierd met hardstenen sluitstenen boven de vensters en siermetselwerk. Vanaf het bankje, iets terug bij de afslag naar links, kun je genieten van een mooi zicht op het jachthuis en het landgoed.De eigenaar en opdrachtgever voor de bouw van het jachthuis, de Twentse textielbaron Nairac, heeft er zelf nooit gewoond. Hij gebruikte het bij jachtpartijen als logies voor zijn gasten.  Natuurmonumenten kreeg het huis en landgoed in 1971 in beheer. Beiden verkeerden in slechte staat. Mede door inzet van de nieuwe bewoners is het huis in oude luister hersteld.ParkbosIn de sfeervolle omgeving met bos, kleinschalig boerenland - met singels, akkers en weilanden -geniet je van fraaie lanen in het parkbos met oude bomen en rododendrons. Om verdroging tegen te gaan houden we kalkrijk kwelwater zo lang mogelijk vast en creëren zo leefgebied voor bijzondere planten en dieren. Voor de zeldzame kleine ijsvogelvlinder en andere vlindersoorten is een vlindercorridor aangelegd zodat de insecten zich beter kunnen verplaatsen.Vervolg het Hallsepad over het landgoed. Bij de bosrand verlaat de fietsroute het betonnen fietspad. Hier ga je rechts af, Kaniestraat, richting knooppunt 8. Het onverharde pad is vanaf de boerderij iets verderop weer verhard.Op de kruising met de Voorsterweg sla je links af de Voorsterweg in. Blijf de Voorsterweg volgen tot de splitsing met de Voorstondensestraat. 
Landgoed Leusveld
Landgoed Leusveld
Landgoed Leusveld

7Landgoed Voorstonden

Het parkbos van landgoed Voorstonden dateert van rond 1800. Na een grondige opknapbeurt in april 2012 is het parkbos - volgens het oorspronkelijke ontwerp - weer in oude luister hersteld. En kun je weer genieten van de slingerende paden, vijvers met vloeiende vormen, boskamers en romantische bruggetjes.Veel rode beuken en enkele tamme kastanjes op het landgoed stammen uit circa 1650. Ze zijn samen met de siertuin en het landhuis van grote cultuurhistorische waarde.Het parkbos is een aanrader voor een pauze onderweg. Echt een plek om even weg dromen op een bankje. Het is eigendom van Natuurmonumenten en vrij toegankelijk. Het naastgelegen huis en de aangrenzende tuin zijn dat niet, beide zijn particulier bezit. Wil je het landhuis zien, maak dan een uitstapje rechtsaf, langs de Voorsterweg. Na 300 meter zie je het huis aan je linkerhand.Ga links af, Voorstondensestraat. Vervolg deze tot de Haarweg en ga hier rechts af.
Landgoed Voorstonden
Landgoed Voorstonden
Landgoed Voorstonden

8Landhuis Voorstonden

De fraaie Haverzate Voorstonden, van middeleeuwse oorsprong en een authentiek koetshuis is omgeven door grachten en vijvers.De fraaie Haverzate Voorstonden - van middeleeuwse oorsprong - en een authentiek koetshuis is omgeven door grachten en vijvers. Al in de 10e eeuw was hier een kloosterkapel aanwezig en rond 1600 is het huis bekend als havezate. In 1820 kreeg het huis zijn huidige gedaante. 
Landhuis Voorstonden

9Oude Molen

Molens op ‘De Haar’ - Molen van Hall: langs de Voorstondensebeek, aan de Haarweg inTonden, staat molen De Haar. Een zogenaamde onderslagmolen die in 1661 als papier- en zaagmolen werd gebouwd door Andries Schimmelpenninck van der Oye, de eigenaar van kasteel Voorstonden. Oorspronkelijk heeft hier nog een tweede papiermolen gestaan.Later, in 1885, is de papiermolen verbouwd tot korenmolen. Vanaf 1945 is de molen niet meer als zodanig in gebruik. Bij de inrit liggen de molenstenen, als stille herinnering aan wat het was.PapierindustrieDe omgeving van Eerbeek staat bekend om zijn historie in de papierindustrie. De geschiedenis gaat terug tot 1630. In dat jaar werd in Eerbeek voor het eerst papier in een tot papiermolen omgebouwde watermolen gemaakt. Het schone water van de Veluwe en de Eerbeekse Beek was hierbij van groot belang. Er was behoefte aan fijn papier van goede kwaliteit en zo was de papierindustrie geboren. Nog steeds zijn in Eerbeek en Loenen diverse papier- en kartonnagebedrijven gevestigd.Vervolg de Haarweg en ga de 1e weg links af, Stobbeweg. Neem de 1e weg rechts, Hiembergweg. Vervolg deze tot de Hoevesteeg. Ga hier links af. De Hoevesteeg gaat (na de kruising met de Hallsedijk) over in de Langedijk. Neem vervolgens de 1e weg rechts, Mestweg.
Oude Molen

10Empese en Tondense Heide

Een parel in de IJsselvallei. De Empese en Tondense heide is het laatste restant blauwgrasland van de IJsselvallei. In heel Nederland is nog maar 30 hectare blauwgrasland en 10 procent ligt in de IJsselvallei. Echt een aanrader om even af te stappen en vanaf een bankje te genieten van het landschap. In natte periodes kan het hier wat modderig en drassig zijn. Waterbestendige schoenen zijn dan aan te bevelen.MestwegOoit graasden hier de gezamenlijke schaapskuddes van de nabijgelegen dorpen Empe en Tonden. De wat hoger gelegen Mestweg – de zandweg waar je nu over fiets – loopt midden door het gebied. Hierover vervoerden de boeren hun karrenvrachten met mest en heideplaggen. Pas toen de schaapskuddes overbodig waren geraakt werd het gebied ontgonnen. Het bloemrijke grasland van zo’n zestig jaar geleden had helaas sterk te lijden aan ontwatering door de omliggende landbouwgronden.Kalkrijk kwelwaterIn 2012 en 2013 heeft Natuurmonumenten maatregelen genomen om de verdroging tegen te gaan. Zo zijn de beide heidegebieden ontdaan van bomen, beken ondieper gemaakt en veel sloten gedempt. Ook is een groot deel van de bovenste, humusrijke laag verwijderd. Het kalkrijke kwelwater, van levensbelang voor een aantal bijzondere planten, kan zo weer het bodemoppervlak bereiken.De maatregelen zorgen ervoor dat bijzondere planten- en diersoorten van het blauwgrasland weer terugkeren. En dat je er weer volop kunt genieten van de bloemenweelde die er ooit was, met bloemen zoals Spaanse ruiter, blauwe knoop en echte koekoeksbloem. De grauwe klauwier, een zeldzame vogel. Op en rond de heide komen kamsalamander en meer dan tien zeldzame insectensoorten voor, waaronder de gouden sprinkhaan, zompsprinkhaan, tengere pantserjuffer en heideblauwtje. Blijf de Mestweg volgen, verderop haaks rechts. De Mestweg gaat later over in de Breestraat en komt uit op de kruising Hallsedijk - rechts/ Hallseweg - links. Op deze kruising ga je links af en fiets je de Hallseweg op, richting knooppunt 74.Bij knooppunt 74 ga je links en volg je knooppunt 58. Hier ga je rechts af richting knooppunt 52. 
Empese en Tondense Heide
Empese en Tondense Heide
Empese en Tondense Heide

11Bankje op uitkijkheuvel

Vanaf hier heb je een prachtig uitzicht over het blauwe grasland van de Tondense heide. De blauwe gloed die het grasland hier heeft wordt vooral veroorzaakt door de blauwe zegge. Maar hier groeien ook de paarse spaanse ruiter en de roodachtige ronde zonnedauw. Deze bijzondere planten trekken zeldzame vlinders aan als het heideblauwtje en de zeer zeldzame ijsvogelvlinder. Ondanks de natte bodem leeft de das hier ook en kun je hier vaak reeën zien grazen.Volg de wandelroute met de rode pijl naar rechts vanaf de Mestweg, je ziet het bankje iets verderop aan je rechterhand. 
Bankje op uitkijkheuvel
Bankje op uitkijkheuvel
Bankje op uitkijkheuvel

12Graanakkers

In het natuurgebied liggen twee wildakkertjes. In de zomer zijn deze akkers met wuivende granen mooi op kleur. Het graan – en de bijbehorende akkerkruiden – zijn een welkome aanvulling in het gebied. Reeën, maar ook andere dieren kunnen hier naar hartenlust van eten. De akkers worden niet geoogst en vergroten de overlevingskans van verschillende soorten broedvogels. 
Graanakkers
Graanakkers
Graanakkers

13Gagel

Hier groeit gagel, een beschermde plant. ‘s Winters verliest het struikje zijn blad en krijgt daardoor een roodachtige gloed. In de zomer is de plant groen. Vroeger werd gagel gebruikt als insectenwerend middel in bedden, en als medicijn bij onder andere kiespijn.
Gagel

14Oudste papierfabriek

Papierfabriek De Middelste Molen is de oudste nog productieve papierfabriek in Nederland. De molen aan de Loenense Molenbeek, een oude spreng, produceert al sinds 1622 papier op waterkracht en stroom. Oorspronkelijk hoorde de molen bij de naastgelegen boerderij. De combinatie boerderij/papiermolen was in die tijd heel gewoon.Breng een bezoekJe kunt hier het productieproces van oeroud Hollands papier volgen. Niet alleen de machinale papierproductie, ook van handgeschept papier - al dan niet voorzien van een watermerk - wordt hier nog steeds gemaakt. Het papier vindt veel aftrek bij kunstenaars in binnen- en buitenland.Breng een bezoek aan de molen. Tussen de ratelende en bonkende machines waan je je in de 19e eeuw. Naast een kijkje binnen biedt De Middelste Molen ook diverse workshops aan.Openingstijden: woensdag t/m zaterdag van 10 – 16 uurVan mei t/m oktober ook op dinsdag van 10 – 16 uurVervolg je richting naar knooppunt 52 en neem de 1e afslag links, Voorsterweg. Deze weg komt uit op de Hoofdweg N789. Steek deze over en ga op het fietspad links af.
Oudste papierfabriek

15Kasteel ter Horst

De oudste delen van Kasteel ter Horst dateren uit de 13e eeuw. Het huidige huis werd gebouwd in 1557 door Wynant Hacfort, de toenmalige burgemeester van Arnhem. Bij een verbouwing rond 1791 werd het huis als het ware omgedraaid; de huidige voorgevel was daarvóór de achtergevel. In deze periode zijn ook de bijgebouwen, de brug en het voorplein aangelegd. In het linker bijgebouw bevindt zich nog een voormalige schuilkapel, die ooit dienst deed als rooms-katholieke kerk van Loenen. De tuin met fraaie waterpartijen is  in 1913 aangelegd en is ontworpen door de bekende tuin- en landschapsarchitect Springer.Kasteel ter Horst is particulier bezit. Elke donderdag om 14.00 uur, zijn er rondleidingen in en om het kasteel. Entreekaarten zijn een half uur voorgaand verkrijgbaar in het kasteelwinkeltje op het voorplein. Vervolg het fietspad langs de Hoofdweg N789. Neem de 1e weg links, Vrijenbergweg. Vervolg de weg die overgaat in een zandpad.
Kasteel ter Horst

16Eindpunt

Je komt weer uit bij Open Erf de Groote Modderkolk. Na afloop kun je terecht bij het theehuis voor een kopje koffie of thee. Misschien wil je even nagenieten in de boomgaard en wat rondkijken op het erf van de biologische zorgboerderij.
Eindpunt
33.1 km

Fietsroute landgoederen IJsselvallei