Zeldzame kamsalamander duikt op in poelen rond Oldenzaal
Rond Oldenzaal duikt deze weken opnieuw de zeldzame kamsalamander op. Tijdens een inventarisatie in meerdere poelen troffen we deze kleine ‘draakjes’ op verschillende plekken aan. Het gebied geldt als een belangrijk kerngebied voor de soort in Nederland.
Fuikenonderzoek in meerdere poelen
De telling start met zes poelen. In elke poel liggen twee fuiken. Na één nacht controle volgt de telling. De dieren belanden eerst in een bak met helder water, waarna ze één voor één uit de bak gehaald worden en overgezet, zo komen we tot een nauwkeurige telling. De volgorde ligt vast. Eerst de kikkers, omdat die vaak meteen uit de bak springen. Daarna volgen de salamanders:
- mannetjes kamsalamander
- vrouwtjes kamsalamander
- mannetjes kleine watersalamander
- vrouwtjes kleine watersalamander
Na de telling gaan alle dieren direct terug de poel in. De inventarisatie gaat de komende weken verder. Volgende week controleren onderzoekers opnieuw vijf tot zes poelen. Een week later volgt een nieuwe ronde.
Annemieke Ouwehand, boswachter ecologie:
Het tellen gebeurt altijd met dezelfde systematiek en volgens een strakke planning. Hier kunnen we niet vanaf wijken. Als de salamanders en kikkers bijvoorbeeld te lang in de fuik zitten, eten ze elkaar op. Dat kunnen we niet hebben.
Kerngebied voor Nederland
De omgeving van Oldenzaal vormt één van de kerngebieden voor de kamsalamander in Nederland. Dat blijkt ook uit landelijke verspreidingskaarten. In Twente liggen relatief veel geschikte poelen dicht bij elkaar, waardoor dieren zich goed kunnen verplaatsen tussen leefgebieden. Poelen functioneren daarbij als stapstenen in het landschap.
Pakketjes gevuld met eitjes
De aanwezigheid van de kamsalamander geldt als een belangrijke graadmeter voor gezonde poelen. Waar de soort voorkomt, klopt vaak de waterkwaliteit en daarmee ook de kwaliteit an de waterplanten. Die waterplanten spelen een hoofdrol bij de voortplanting. Een vrouwtje legt ongeveer 200 eitjes. Elk eitje krijgt een eigen schuilplek in een blad van een waterplant. Met haar achterpoten vouwt ze het blad om het eitje heen.
Het resultaat oogt bijzonder: kleine gevouwen bladpakketjes waarin de eitjes veilig liggen tot ze uitkomen. Ook de kleine watersalamander gebruikt deze techniek, maar kiest daarvoor fijnere waterplanten.
Aantallen geven inzicht
De komende weken tellen we alle alle vangsten nauwkeurig op. Zo ontstaat een goed beeld van de populatie in het gebied rond Oldenzaal. De eerste indruk stemt in elk geval positief: meerdere poelen blijken geschikt leefgebied voor deze bijzondere soort.
