Nieuws van de boswachter

Help egels de winter door

02 november 2020 | Mathiska Lont

Nog even en de egels gaan in winterslaap. Maar dan moeten ze wel een plek vinden waar ze rustig kunnen overwinteren. In veel tuinen en parken is het daar veel te netjes voor. Boswachter Mathiska geeft 5 tips hoe je jouw tuin egelvriendelijk maakt.

Egel in de herfst tuin

In de herfst eten egels zich vol met alles dat ze kunnen vinden: slakken, regenwormen, vruchten en paddenstoelen. Zo gaan ze goed opgevet de winter in, een periode waarin er veel minder voedsel te vinden is. Zodra het kouder wordt zoeken egels een rustig plekje waar ze veilig in winterslaap gaan. Egels slapen niet de hele winter. In zachte winters zijn er nog insecten en slakken te vinden en verlaten ze hun winterhol om op rooftocht te gaan.

Hieronder tips over hoe je je tuin egelvriendelijk maakt. Help egels de winter door!

1. Rommelhoekje voor egels

In de herfst liggen er heel wat bladeren en takjes op de grond. Veeg ze bij elkaar en maak er een hoopje van onder een struik of heg. Zo maak je een beschut plekje waar egels hun winterslaap kunnen houden. In andere seizoenen hebben egels dit soort rommelhoekjes nodig om overdag in te slapen. Ook in een composthoop of stapel boomstammetjes duiken egels graag weg voor hun dagelijkse dutje en winterslaap.

    Egel tussen de bladeren in een rommelhoekje

    2. Maak een egelhuis

    Maak van een oud omgekeerd krat of wat planken een ruimte waar zij zich in kunnen terugtrekken en hun winterslaap kunnen houden. Je kunt de bovenkant waterdicht maken met dakpannen, takken of een dikke laag bladeren. Gebruik ook wat oud hout, bladeren en takken om het huisje een beetje mee te camoufleren. Als je een paar grote tuintegels over hebt, kun je hier ook een prima slaapplek voor egels van maken. Leg wat oude bladeren in het egelhuis, dat slaapt wat lekkerder! Zorg voor een smalle ‘entree’ (tegen insluipers) en zet het huisje bij een schutting.
    Een kant-en-klaar egelhuis kopen kan natuurlijk ook.

      Egelhuis

      3. Zorg voor een gedekte tafel

      Zet planten en struiken in je tuin die van hier komen, inheemse soorten dus. Daar leven veel meer insecten op en dat is weer voedsel voor egels. In een natuurlijke tuin met veel onderbegroeiing en rommelhoekjes vinden egels beschutting en veel voedsel! Laat gevallen blad gewoon tussen alle andere planten liggen. Hier komen enorm veel insecten op af. En dat is niet alleen voedsel voor egels maar voor heel veel vogels en andere dieren. Wil je egels nog wat extra’s geven? Zet dan wat egelvoer, meelwormen of katten- of hondenbrokken neer.

      4. Egelpoortje in de schutting

      Egels hebben meestal een groter leefgebied dan jouw tuin. Kijk daarom goed of egels wel van de ene tuin naar de andere kunnen komen. Staat er een schutting tussen jouw tuin en die van de buren? Maak dan wat openingen aan de onderkant van je schutting zodat ze naar de tuin van de buren kunnen. Leuk om samen met de buren te doen, maar een egelsnelweg door meer tuinen is natuurlijk nog leuker en beter! 

      5. Help dorstige egels

      Niet alleen de planten hebben dorst. Ook de dieren in je tuin hebben water nodig. Je kunt op beschutte plekken waterschalen neerzetten. Zet ze niet in de volle zon want dan drogen ze snel weer op. Voor egels en andere zoogdieren is het belangrijk dat ze goed bij het water kunnen. Zorg dus voor een lage rand waar ze gemakkelijk overheen klimmen. Geef egels nooit melk. Daar krijgen ze diarree van.

      Als je de ruimte hebt kun je een vijvertje aanleggen. Zorg wel voor een geleidelijk aflopende oever of een loopplankje zodat ze er gemakkelijk in en uit komen. Een oude waterbaan van de kinderen ingraven werkt ook prima als vijvertje. Daar zitten allemaal verhogingen in waar egels ook bij het water kunnen.

      Hoe gaat het met de egel in Nederland?

      Al komt hij overal in ons land voor, de soort gaat wel langzaamaan achteruit. Bij gevaar rolt de egel zich op tot een stekelig balletje. Een prima verdedigingstechniek tegen vijanden, maar tegen auto’s werkt het niet. Per jaar sneuvelen zo’n 135.000 egels in het verkeer. Ze kunnen dus wel wat hulp gebruiken. Door egels een handje te helpen in je tuin, hoeven ze minder lange afstanden af te leggen om voldoende eten te vinden. De kans is dan kleiner dat ze een weg over moeten steken.

      Pas op, een robotmaaier

      Heb je een robotmaaier? Dan kun je beter niet 's avonds of 's nachts maaien. Dan gaan de egels op stap en het is natuurlijk niet de bedoeling dat ze geraakt worden door de messen in je maaier.

      Zo weet je of je een egel in je tuin hebt

      Heb je een tuin waar de natuur een beetje zijn gang mag gaan? Dan heb je dikke kans dat daar ’s nachts een egel rondscharrelt. Pootafdrukken, drolletjes en verschoven bladeren verraden hun aanwezigheid.

      Mathiska Lont
      Mathiska Lont
      logo