Vers zand voor 'wegrestaurant' Galgeplaat in Oosterschelde
Rijkswaterstaat is gestart met de zandsuppletie van de Galgeplaat en Slikken van den Dortsman in de Oosterschelde. Daarmee blijft het een rijk gedekte tafel voor vogels als de kanoet, bonte strandloper en rosse grutto. Natuurmonumenten is als partner nauw betrokken bij het project. "We hopen dat de zandplaat hiermee voor 25 jaar gered is."
De Galgeplaat en de Slikken van den Dortsman behoren tot de grootste droogvallende platen en slikken van de Oosterschelde. Samen beslaan zij ruim 2.100 hectare, ongeveer 26 keer de oppervlakte van de Efteling. Het gebied dient het hele jaar door als rustplaats voor zeehonden en als foerageergebied voor duizenden vogels. Door delen van de platen en slikken op te hogen, blijven deze natuurgebieden langer droogvallen en behouden zij hun belangrijke functie voor de natuur.
Afgelopen vrijdag is Boskalis onder gunstige weersomstandigheden gestart met de suppletie in het middengebied van de Galgeplaat.
Belangrijk leefgebied onder druk
De platen en slikken in de Oosterschelde staan onder druk door zogenoemde zandhonger. Sinds de aanleg van de Oosterscheldekering, de Oesterdam en de Philipsdam worden de platen steeds kleiner en komen ze lager te liggen. Zand verdwijnt naar de diepere delen van de Oosterschelde, terwijl er onvoldoende nieuw zand op de platen wordt aangevoerd. Ook de stijgende zeespiegel versterkt deze ontwikkeling. Zonder maatregelen verdwijnen belangrijke rust- en foerageergebieden voor vogels en zeehonden op geleidelijk onder water. Met de zandsuppletie kunnen delen van de Galgeplaat en de Slikken van den Dortsman langer droogvallen. Dat is essentieel voor zeehonden die de platen gebruiken om uit te rusten en voor steltlopers zoals de wulp, rosse grutto en kanoet, die afhankelijk zijn van droogvallende platen om voldoende voedsel te vinden.
Werk met werk maken
Voor de zandsuppletie wordt circa 3 miljoen kubieke meter zand gebruikt dat vrijkomt bij het onderhoud van een vaargeul in de Oosterschelde. Door vaargeulonderhoud en natuurherstel te combineren, krijgt het zand direct een nieuwe bestemming. Zo wordt werk met werk gemaakt: één maatregel draagt zowel bij aan een veilige en toegankelijke vaarroute als aan het behoud van waardevolle natuur.
Voortbouwen op eerdere ervaringen
Bij het ontwerp van de suppletie wordt gebruikgemaakt van kennis uit eerdere projecten, zoals de Roggenplaatsuppletie. De evaluatie van dat project leverde praktische lessen op over de verspreiding van zand door machines en over maatregelen die het herstel van het bodemleven versnellen. Deze lessen worden toegepast bij de werkzaamheden op de Galgeplaat en de Slikken van den Dortsman. De opgedane kennis draagt ook bij aan toekomstig natuurherstel in de Oosterschelde.
In 2019 werd met succes de Roggenplaat in het westelijk deel van de Oosterschelde opgehoogd.
Samenwerking
Het project Galgeplaat en Slikken van den Dortsman is een samenwerking van Rijkswaterstaat, Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO), Provincie Zeeland en Natuurmonumenten. Het project maakt deel uit van de Programmatische Aanpak Grote Wateren (PAGW), waarin wordt gewerkt aan toekomstbestendige natuur in de Nederlandse grote wateren. De werkzaamheden worden uitgevoerd door Boskalis.
