Circulaire Ketensamenwerking Rietmaaisel

Project CIKERI

Met hulp van de Stichting DOEN ontstond een gezamenlijk pilotproject, genaamd CIKERI. 
CIKERI staat voor Circulaire Ketensamenwerking Rietmaaisel. In deze pilot is riet uit De Wieden verwerkt tot biobased plaatmateriaal. Dit materiaal wordt al in 2026 door J.P. van Eesteren in het interieur verwerkt van een sportclubhuis in Delft. 

Natuurmonumenten De Wieden verpacht haar rietlanden aan rietsnijders, een cultuurhistorisch ambacht uit de streek. De kosten voor het oogsten en de logistiek zijn vanwege de kleinschaligheid relatief hoog. Waar voorheen het streige (strooisel van riet dat overblijft na het maaien en uitkammen) werd verbrand op het rietland, met nadelige milieueffecten tot gevolg, kunnen we dit nu gaan inzetten als biobased materiaal. Met de opbrengst van het materiaal kunnen we in de toekomst een klein deel van de beheerkosten dekken. 
Het beheerkantoor in De Wieden heeft de oogst én logistiek ingebed in het jaarlijkse operationele beheer en hiervoor zijn ook de nodige aanpassingen in het gebied gedaan. Denk o.a. aan het verbreden van sloten en het aanleggen van extra sloten. 

Hoe wordt het restproduct verwerkt

Lokberg gebruikt een ontstoffer en een hakselaar en testte het geleverde rietmaaisel op verwerkbaarheid, droogte, het ontbreken van houtige twijgen, mos en spocht en andere zaken die de verwerking kunnen beïnvloeden. Lokberg kan beperkt materiaal schoon zeven van twijgen en andere ongewenste vervuiling.

Lokberg werkt bij voorkeur met zo droog mogelijk materiaal om een zo goed mogelijk eindproduct te kunnen maken. Hier zit een logistieke uitdaging voor optimalisatie, waarnaar specifiek is gekeken in het project. Sturen op droog materiaal is een uitdaging vanwege onvoorspelbaar weer, lange afvoerlijnen en beperkte droge opslagruimte. In overleg met de rietpachters in de regio werken we aan optimalisatie.

VanHier gebruikt in zijn proces een menger, een bio-lijm en een zware pers. VanHier haalde in 2025 haar BREEAM-certificaat voor emissie loos bouwmateriaal op het product, wat betekent dat het qua milieu- en leefomstandigheden zeer veilig is voor binnen toepassing. 

Lokberg én VanHier kwamen al tot de conclusie dat zowel “winterriet” (streige) uit De Wieden, in de winter geoogst, maar ook zomermaaisel (een menging van levend riet, grassen en een enkele twijg) kan voldoen voor de verwerking tot plaatmateriaal. In de toekomst zijn denkbare toepassingen bijvoorbeeld; tafelbladen, keukenkastjes, OSB-plaatvervanger en systeemplafondplaten. 

De ervaring van J.P. van Eesteren en Van HierVanHier is dat het plaatmateriaal niet eenvoudig als OSB-vervanger wordt ingezet door aannemers en architecten. Redenen hiervoor zijn de kosten  en het ontbreken van o.a. het brandwerendheidscertificaat. Toch zijn deze materialen op veel plekken al wel veilig, slim en mooi toe te passen.

Meer weten over biobased bouwmateriaal?

Voor meer informatie kun je contact opnemen met de productmanager Paul Clazing, via [email protected].