Ga direct naar inhoud

'Als arts hecht ik sterk aan het verband tussen natuur en gezondheid'

Reinoud Gemke: 'Als arts hecht ik sterk aan het verband tussen natuur en gezondheid'

Portret van Reinoud Gemke

Hoe ben jij betrokken geraakt bij het opkomen voor de natuur in jouw omgeving?

Mijn ouders waren natuurliefhebbers en hebben dat mij met de paplepel ingegoten Sinds een jaar of 30 woon ik in de regio Vechtplassen, in de gemeente Stichtse Vecht. Ik heb tot 2024 altijd voltijds gewerkt als kinderarts en hoogleraar kindergeneeskunde, best een zware baan. Natuur en buitensport zijn voor mij de manier om te ontspannen en de batterij op te laden. Ook fotografeer ik graag in de natuur en in het bijzonder vogels. Toen mijn pensioen er aan kwam, heb ik nagedacht over hoe ik me het beste kon gaan inzetten voor iets wat ertoe doet. Dat was en is de natuur.

Wat doe jij om natuur een stem te geven?

Sinds een aantal jaren zit ik in de ledencommissie Utrecht en Vechtplassen van Natuurmonumenten Dat is een groepje van 7-10 leden leden dat probeert om actief contacten met de achterban te versterken bijvoorbeeld door excursies, nieuwsbrieven, een jaarlijkse vergadering, en door klankbordgroepen. Ik ben voorzitter van de klankbordgroep Vechtplassen. Daarin willen met omwonenden, boeren en de beheereenheid Vechtplassen kijken naar draagvlak voor of ideeën en plannen van Natuurmonumenten. Zo was er een aantal jaren geleden een plan van ondernemers om een vaarverbinding te maken rond de Loosdrechtse plassen, in een deel dat eigendom is van Natuurmonumenten. Na zorgvuldige afweging, in samenspraak met boeren, ondernemers en omwonenden hebben we geadviseerd om, vanwege de kwetsbare natuur, dit plan niet uit te voeren. Dat goed besproken en onderbouwde advies is in het bestemmingsplan overgenomen. Meer recent: de gemeente Wijdemeren fuseert waardoor  de Vechtplassen onder de gemeente Hilversum  gaan vallen. Die heeft nauwelijks tot geen ervaring met natte natuur, want is van oudsher gericht op de zandnatuur van het Goois Natuurreservaat. We leggen contacten met ambtenaren om bewustzijn te creëren voor de nieuwe parel die Hilversum er bij krijgt en hoe om te gaan met de kwetsbaarheid ervan. Een ander voorbeeld is het project in Utrecht de boer op. Afgekeken van een succesvol project van Natuurmonumenten Rotterdam proberen we hiermee het gebruik van lokaal geproduceerd voedsel te stimuleren. We werken hiertoe samen met de Universiteit Utrecht, de Provincie en de Natuur- en Milieufederatie Utrecht.  

Wat vind je het mooiste of meest betekenisvolle aan wat je doet?

Als arts hecht ik sterk aan het verband tussen natuur en gezondheid. Bijvoorbeeld blijkt ons mentale welzijn rechtstreeks gekoppeld te zijn aan het aantal vierkante meters groen of natuur in en rond de stad. En werkt het gebruik van minder geraffineerd voedsel preventief voor een aantal chronische ziekten. Verder word ik blij van samenwerking met andere partijen. Het enthousiasme en de energie die daaruit voortkomt, dat bundelen van krachten voor de natuur, dat vind ik mooi.

Waar loop je weleens tegenaan?

De diversiteit van de klankbordgroep Vechtplassen is niet op orde. Ik lever daaraan als oudere witte man ook geen goede bijdrage! Om voldoende mensen met een verschillende achtergrond aan tafel te krijgen is een uitdaging. We benaderen mensen rechtstreeks tijdens een vergadering of een excursie. We zijn altijd op zoek naar mensen met een netwerk.

Wat zou je willen meegeven aan anderen die de natuur ook een stem willen geven?

Het belang van duurzaamheid is iets waar we ons steeds meer bewust van worden. We moeten zuinig zijn op wat we hebben in dit dichtbevolkte land met intensieve veeteelt en landbouw. We hoeven het niet altijd met elkaar eens te zijn, maar we moeten wel op een constructieve manier in gesprek met elkaar hoe we dit het beste kunnen bewaren voor toekomstige generaties. Dat is een belangrijke taak van een Stem van de natuur. Die samenwerking met andere natuurliefhebbers is iets dat heel goed bij me past! Ik voel me daar goed bij.

Molen Tienhovense plassen