Waarom je nu zoveel paddenstoelen ziet: vijf verrassende weetjes
Na een flinke regenbui schieten ze ineens overal de grond uit: paddenstoelen! Waar komen ze vandaan? En wist je dat sommige paddenstoelen in cirkels groeien, uit een ei kruipen of vliegen lokken met hun geur? Ontdek vijf verrassende weetjes over deze bijzondere bosbewoners.
Waarom zie je nu zoveel paddenstoelen?
Het is herfst, tijd voor een mooie boswandeling! Vooral na wat regen heb je veel kans om paddenstoelen te ontdekken. Paddenstoelen zijn schimmels en die houden van vocht én warmte. De bodem is nu nog warm van de zomer en met een paar flinke herfstbuien erbij is het bingo.
Ruimte voor paddenstoelen
Paddenstoelen zijn belangrijk voor het bos. Boswachter Stef van Helmondt van de Kaapse Bossen legt uit waarom dat zo is: “Paddenstoelen en andere schimmels ruimen dode bladeren, takken en complete boomstammen op door ze langzaam af te breken. Zo komen voedingsstoffen vrij die planten en bomen weer kunnen gebruiken. Ook eten veel dieren paddenstoelen.”
Daarom laten de boswachters van Natuurmonumenten bijvoorbeeld dood hout liggen in de bossen. “Daar vinden paddenstoelen en allerlei dieren een plek om te groeien. In het Voorsterbos vind je zelfs een speciaal paddenstoelenreservaat.”
Vijf weetjes over paddenstoelen
Paddenstoelen groeien het hele jaar (onder de grond)
Wat je boven de grond ziet, is maar een klein stukje van de schimmel. Onder de grond zitten grote netwerken van dunne schimmeldraden. Die zitten er het hele jaar. In de herfst groeien hieruit paddenstoelen boven de grond, als een soort vrucht. De paddenstoel maakt miljoenen sporen, waarmee de schimmel zich verspreidt. De hoed werkt als een parapluutje dat de sporen beschermt.
Duizenden soorten
Paddenstoelen zijn er in duizenden soorten en maten. Alleen al in Nederland komen 8.500 verschillende soorten voor. Van piepklein tot reusachtig, in alle kleuren van de regenboog en met gekke namen. Vroeger dachten mensen dat paddenstoelen iets te maken hadden met heksen en tovenarij. Dit zie je nog altijd terug in spannende namen als heksenboter, duivelsbroodrussula, dodemansvingers en drakenbloedzwam.
Herken 10 algemene soorten in het bos
Heksenkringen
Sommige paddenstoelen groeien in een kring van wel tientallen meters doorsnee. Een heksenkring noemen we dat. Onder de grond groeit het schimmelnetwerk vanuit één centraal punt naar alle kanten. En aan de randen van dat netwerk verschijnen dan de paddenstoelen. Er zijn heksenkringen bekend van honderden jaren oud. Vroeger dachten mensen dat heksen er dansten, vandaar de naam!
Grootse stinkerd (uit een ei)
De grote stinkzwam doet zijn naam eer aan: je ruikt hem al op meters afstand. Vliegen, mestkevers en slakken komen van verre eropaf. Zij eten van de groene, kleverige sporen op het topje van de paddenstoel en verspreiden die naar andere plekken. Daaruit groeit een soort ei onder de grond. Een bol zo groot als een aardappel met een wit vlies er omheen. Dat heet een duivelsei. Om eruit te komen, prikt de paddenstoel met een soort eitand door het vel heen.
Giftigste paddenstoel ter wereld
De groene knolamaniet komt in heel Nederland voor. Hij ziet er heel gewoontjes uit, maar pas op! Het is de giftigste paddenstoel ter wereld. Wie ervan eet, wordt ernstig ziek of overlijdt. Dat komt door negen verschillende gifstoffen die de lever en andere organen beschadigen. Opvallend genoeg hebben dieren hier geen last van. Slakken of konijnen kunnen er rustig van eten zonder ziek te worden. Dus wanneer je een paddenstoel ziet waar hapjes uit zijn genomen, denk dan niet dat hij veilig is voor mensen. Het beste is: pluk geen paddenstoelen, laat ze staan voor de dieren in de natuur.
Zelf paddenstoelen ontdekken?
Trek je wandelschoenen aan en ga op zoek!
